antiquariaat Fokas Holthuis

sinds 1994

Brieven en dergelijke

Dit zijn in hoofdzaak Nederlandstalige documenten die betrekking hebben op Nederlandse en Belgische schrijvers / aangelegenheden. Maar we hebben ook een webpagina Buitenlandse Brievenzaken.

NIEUW

 

1. STOLS, A.A.M. Handgeschreven, gesigneerde briefkaart aan literatuuragent Hein Kohn. Briefkaart met opdruk ‘A.A.M. Stols – Uitgever’ te Den Haag. Gestempelde postzegel van 9 cent. Gedateerd ‘8-9-54’. 9 r. Geperforeerd.
€ 30
* Over Duitse vertalingen, o.m. van Joachim van Babylon (Marnix Gijsen), en over een mogelijke Scandinavische vertaling van Stad met Roze Huizen (Clare Lennart), mogelijk via Greta Baars-Jelgersma. Hij vraagt Kohn bij de uitgevers op meer spoed aan te dringen.

2. RUYGERS, Geert Handgeschreven brief op Tweede-Kamerbriefpapier. Vouwblad met gedrukt merk van de Tweede Kamer met leeuw en kroon. Gedateerd ’30-3-48′. Geadresseerd aan een ‘Weled. Heer’ en getekend met ‘G. Ruygers’ en adres te Rijswijk. 50 regels in pen geschreven. Geplakt op karton, met enkele ongerelateerde krantenknipsels.
€ 30
* ‘Met veel wat u schrijft, kan ik me hartelijk verenigen. Maar ik voel er toch tegen te moeten opkomen, dat ik steeds in het vage blijf en jongleer met de waarheid.’ Uitvoerig over federalisme. Geert Ruygers (1911-1970) was van 1946-1970 lid van de Tweede Kamer. Uit de collectie van de grafologisch geïnteresseerde handschriftenverzamelaar Petrus Mulder.

277494a3. DREES, W. Handgeschreven kaartje van Willem Drees met een karakteristiek van Drees door Klaas Voskuil. Dossiertje uit de collectie van de grafologisch geïnteresseerde handschriftenverzamelaar Petrus Mulder (1902-1967). Kaartje met de mededeling ‘2 Maart 1950/ Gaarne voldoe ik aan het verzoek om een autogram beschikbaar te stellen. W. Drees’. Opgeplakt op een blad karton. Bijgevoegd, uit dezelfde collectie: een blad uit een brief van Klaas Voskuil (de vader van J.J. Voskuil), die van 1945-1961 hoofdredacteur was van het socialistische dagblad Het Vrije Volk: 26 regels, gesigneerd. Eveneens op karton geplakt. Op deze bladen zijn enige ongerelateerde schrijfproeven geplakt, deels gedrukt. Ook met aantekeningen van Mulder.
€ 95
* Drees stelde kennelijk zijn handschrift willens en wetens ter beschikking van een grafoloog. Voskuils brief dateert waarschijnlijk uit dezelfde tijd: ‘Drees is een regent van nature (…) tegenspraak maakt hem ongeduldig.’ En: Drees is zeer gereserveerd. ‘Zo er al mensen zijn die hij tot het wel ommuurde gebied van zijn persoonlijke leven toelaat, zijn het er zeer weinige.’

2774914. (BERGH, Sidney van der). Jan de QUAY Getypte brief aan aspirant-minister Sidney van den Bergh. Op papier bedrukt met ‘Commissaris der Koningin in de Provincie Noord-Brabant’. 29,0 x 21,0 cm. 13 regels. Gericht aan ‘Hooggeachte Heer van den Bergh’, gedateerd ”s Hertogenbosch, 29 april 1959”. Tweemaal gevouwen.
€ 75
* De psycholoog J.E. de Quay (1901-1985) was in de oorlog een omstreden politicus geweest, maar in 1946 werd hij, gezuiverd van blaam, commissaris van de Koningin in Brabant. Toen de KVP in 1959 de grootste partij werd, kreeg hij het verzoek minister-president te worden. Hij werd beëdigd op 19 mei 1959. Deze brief dateert uit de voorbereidingstijd van het kabinet: ‘Met spanning samen gebracht, en dan weer uit elkaar geslagen, zonder zelfs de gelegenheid te hebben elkaar ten afscheid de hand te reiken.’ Kennelijk was de formatie mislukt; ook de ondertekening duidt niet op succes: ‘In de hoop, dat het goede vaderland op een andere wijze uit de moeilijkheden wordt geholpen, in de hoop ook U zo nu en dan eens weer te zien, verblijf ik met vriendelijke groet en hoogachting,/ J. de Quay.’ Drie weken later trad het kabinet-De Quay aan, met Sidney van den Bergh als minister van Defensie.

277490a5. (BERGH, Sidney van den). P.J. OUD, Joseph LUNS, Marga KLOMPÉ e.a. Correspondentie rondom het aftreden van minister van Defensie Sidney van den Berg in 1959. Brieven van Joseph Luns, Paul Rijkens, Marga Klompé, P.J. Oud en een ons onbekende VVD-prominent aan minister van Defensie Sidney van den Bergh.
€ 375
* Sidney van den Bergh (1898-1977), zoon van margarinefabrikant Samuel van den Bergh en topman van Unilever, werd op 19 mei 1959 benoemd als minister van Defensie in het kabinet De Quay. ‘Van den Bergh – in 1957 weduwnaar geworden – had sinds 1958 een verhouding met de 22 jaar jongere Amerikaanse Helga Bendix, die was gehuwd met de Amerikaan Frederik Lek. Laatstgenoemde beschuldigde Van den Bergh van overspel en eiste niet alleen echtscheiding, maar ook het voogdijschap over zijn twee jonge kinderen op. De katholieke minister-president J.E. de Quay was al op 21 juli op de hoogte geraakt van de kwestie, toen een Nederlands familielid van Lek probeerde via hem Van den Bergh onder druk te zetten. De premier keurde Van den Berghs gedrag af en wist, na overleg met vice-premier H.A. Korthals en fractievoorzitter P.J. Oud, dat ook de VVD-top het onaanvaardbaar vond dat een Nederlandse minister een relatie onderhield met een nog niet gescheiden vrouw. De Quay besloot aanvankelijk de kat uit de boom te kijken, maar toen de affaire een week later in de openbaarheid kwam, zegde hij Van den Bergh de wacht aan. Deze verzette zich, maar onder druk van Korthals en Oud besloot hij uiteindelijk toch te zwichten. Van den Bergh was vooral ernstig teleurgesteld over de ‘bekrompen geaardheid’ van Oud. Maar zoals hij in zijn autobiografie opmerkt: ‘Ik stond echter op het standpunt: als mijn partij(leider) me niet meer wil hebben, ga ik weg’ (Mulder, 76 en 90). Met ingang van 1 augustus 1959 nam hij ontslag om ‘persoonlijke redenen’. Lek verloor het proces om de voogdijschap van de kinderen. Van den Bergh en Bendix trouwden in 1960′ (Bron: J.W.L. Brouwer, ‘Bergh, Sidney James van den (1898-1977)’, in Biografisch Woordenboek van Nederland).
De eerste brief, gedateerd 30 juli, is van Joseph Luns en is, heet van de naald, geschreven vanuit de Ministerraad op papier van een andere minister: ‘Ik betreur buitengewoon de zoo ongelukkige gang van zaken en de in eerste instantie in het buitenland ontketende perscampagne’. Een dag later steekt zijn vriend en collega-ondernemer Paul Rijkens hem een hart onder de riem: ‘Het laat bij mij een bittere smaak na en ik vind dit nu wel een staaltje van hollandsche hypocrisie. Jammer’. Minister van Maatschappelijk Werk Marga Klompé schrijft op 2 augustus, éen dag na het aftreden, ‘Al liggen onze opvattingen over bepaalde zaken ver uit elkaar, ik heb mij getracht te verplaatsen in jouw zienswijze en dan begrijp ik hoe bitter het gebeurde voor je moet zijn. (…) ik geloof dat je wijs bent geweest de weg te kiezen die je uiteindelijk nam. De openbare mening heeft nu niet de kans gekregen je iets af te dwingen en het gezag van het ministersambt en de regering heb je er mee behouden. Het doet ons allen leed dat een van de kameraden weg is uit de club. Fractievoorzitter van de VVD, P.J. Oud, schrijft Van den Bergh op 11 augustus uitgebreid: ‘Gij beklaagt u dan over het gebrek aan steun, dat Gij van de zijde van Uw liberale collega’s en van mij hebt moeten ervaren. Dit heeft U zeer pijnlijk getroffen’, waarna Oud zijn visie op de gang van zaken geeft: ‘Houd de eer aan Uzelf, heb ik gezegd, en wacht niet, totdat Gij onder hoogst onaangename omstandigheden tot heengaan zult worden gedwongen.’ En: ‘Wat ik in de gehele loop van zaken het meest betreur, is, dat Gij hebt nagelaten mij in de dagen der kabinetsformatie volledig in te lichten.(…) Gij hebt het gevaar onvoldoende onderkend’.
Tenslotte ligt er nog een uitgebreide brief in doorslag aan Oud van 22 augustus van een ons onbekende afzender (ongetwijfeld een partijprominent, met de initialen F.A.), die Ouds artikel in Vrijheid en Democratie over Van den Berghs afscheid niet heeft kunnen waarderen en actie aankondigt: in de VVD zouden voortaan de partijvoorzitter en de fractieleider twee verschillende personen moeten zijn – en zo geschiedde.
Geen van deze collega-politici verwijt Van den Bergh zijn zedeloze levenswandel, maar om de schijn hoog te houden moet hij aftreden. Van den Bergh was acht jaar penningmeester van de VVD geweest en had – als grootindustrieel – de partij waar hij kon financieel gesteund – hij was de Johan Polak van de VVD. In april 1960 zou hij opnieuw bij die partij als penningmeester gaan fungeren.
Deze correspondentie-op-het-hoogste-niveau-in-het-heetst-van-de-strijd vormt een treffend inkijkje in de schijnheiligheid van de jaren-vijftig.

277442a6. STAAL, Jan Frederik Handgeschreven bericht aan G.W. Boot op voorgedrukte briefkaart van ‘Architectura et Amicitia’, gedateerd ‘9 Sept. 1918’. 9,0 x 14,0 cm. Lichtgele opdruk op maar íets lichtere kaart. Ontwerp à la H.Th. Wijdeveld. Gericht aan ‘WelEdGeb. Heer G.W. Boot Directeur Gem. Avondschool voor Handwerkslieden te Arnhem’, gesigneerd ‘J.F. Staal secrs.’. 10 regels. Met gestempelde postzegel van 5 cent.
€ 75
* Over de verwelkoming van A. Smit, leraar M.O. Handteekenen aan de Avondschool, als ‘Buitenlid van AetA’. De nummers 1, 2 en 4 van Wendingen zijn niet meer te krijgen, maar Staal zal bij de uitgever zijn best doen voor het nieuwe lid. Exquis officieel briefkaartpapier van Architectura et Amicitia.

2773057. RUTING, Lotte 15 aangevulde/ ingekleurde ansichtkaarten (ca. 1940-1960). Circa 10 x 15 cm, de meeste gericht aan familieleden. Sommige dichtbeschreven en vanaf bootreisjes verstuurd, enkele ook gesigneerd door Jan G. Elburg, met wie Lotte Ruting (1910-1998) in de jaren vijftig een verhouding had. Met één latere, onbeschreven kaart waarvan de voorstelling wel is aangevuld, in balpen. Bijgevoegd: een uitnodiging voor een tentoonstelling van Lotte Ruting (1956).
€ 250
* Alleraardigste collectie kaarten, veelal gericht aan Rutings moeder en andere familieleden (o.a. de tekenaar Jos Ruting), alle voorzien van grappige aanvullingen en inkleuringen met pen en gouache, zoals zwemmers, zeemeerminnen, weergoden en feestvlaggen: 15 originele tekeningen dus!

8. LAST, Jef Handgeschreven, gesigneerde briefkaart aan uitgeverij Stichting De Beuk, gedateerd 1.6.65′. Briefkaart met voorgedrukte postzegel van 10 cent. Recto en verso. 6 regels. Kreukje.
€ 25
* Verzoek om 10 auteursexemplaren van De bevrijde Eros: ‘er is een beetje haast bij’.

9. LAST, Jef Getypte, gesigneerde brief aan uitgeverij Stichting De Beuk, gedateerd ‘I December 55’. Gevouwen, in goede staat. A4-formaat. Dun schrijfpapier. Alleen recto. 23 regels. Geperforeerd; iets roestig.
€ 60
* Vanuit Hamburg, waar Last werkte aan zijn promotie over de Chinese dichter Loe Sjuun, over ‘een manuscript waarvan ik zeker niet verwacht dat het een best seller zal worden’. De Bezige Bij had het maandenlang vastgehouden om tenslotte te schrijven dat ze er geen geld in zagen. ‘Of het experimentele kunst is weet ik niet, wel, dat het voor mij een experiment was’. ‘ik begon plotseling te schriven, zonder in het minst te weten waar het heen ging, werkte drie weken achter elkaar van de morgen tot de nacht, toen was het klaar.’ Last eindigt: ‘In de hoop dat er onder de bladerrijke beuk misschien ook plaats voor deze nieuwe baby van mij gevonden kan worden’.
Het enige boek van Last dat bij De Beuk zou uitkomen is de herdruk van De bevrijde Eros – in 1963.

10. VOÛTE, Erven J.J. Handgeschreven brief van I.J. Granpré Molière, J.M. Reynvaan en H.P. Witkamp aan ‘de Heeren Ketwich & Voombergh, Alhier’, gedateerd ‘Amsterdam 24 October 1843’. Gevouwen blad geschept papier, watermerk Holland met schelp, aan drie kanten beschreven en tot postblad gevouwen. 40 r. Bruine inkt. Enkele randbeschadigingen. Vrij goed leesbaar.
€ 90
* Van de uitvoerders van de laatste wil van reder J.J. Voûte over het op diens verzoek aanstellen van I.J. Granpré Molière als boekhouder van het schip ‘Het Schoon Verbond’, en de schepen ‘Elisabeth Anthonia’ en ‘Johanna’. (Volgens Maritiem-Historische Data betreft het een fregat, gebouwd in 1837, 40 meter lang, dat op Oost-Indië voer).

brieven-streepsm

 

1. AAFJES, Bertus Handgeschreven brief aan ‘Beste Wim [Aerts]’. 27,4 x 21,4 cm. Eén blad. Alleen recto. Met gedrukt briefhoofd van Terre des Hommes Nederland. Gesigneerd ‘je Bertus’ en gedateerd ‘Swolgen 21’, ca. 1979. 16 regels tekst.
€ 30
* Aan de journalist Wim Aerts. Aafjes had een verhaal geschreven over een vliegtocht boven de woestijn en dat aan Aerts gestuurd met een nota waarin hij schreef dat er wel in geschrapt mocht worden. Het verhaal kwam echter in handen van ‘De Heer Drexhagen’ (Hemmo Drexhage, literair agent en toneelregisseur, geboren 1942) die er zelf in ging schrappen, maar ‘hij greep veel te veel in op zijn Amerikaans’, en dat kon Aafjes niet waarderen. Hij vraagt Aerts hoe het met het artikel staat.

2. AAFJES, Bertus Vijftien handgeschreven brieven, vijftien handgeschreven ansichten/ briefkaarten en vijf stuks drukwerk aan Kees Lekkerkerker. Diverse formaten. Recto en deels verso. Alle gesigneerd ‘Bertus’. Gedateerd ‘Hoensbroek 1 Febr 61’ – ‘Swolgen 20 Mei 89’.
€ 550
* Mooie collectie brieven gericht aan Aafjes’ vaste redacteur Lekkerkerker, die vooral in de jaren ’60 een intensieve correspondentie met de dichter en vertaler voerde.
Uit deze brieven blijkt andermaal dat Bertus Aafjes blind voer op de correcties van Kees Lekkerkerker: ‘ik weet niets van de gangbare spelling af, nu schrijf ik een woord zus, dan zo en handschriften om te bekijken heb ik er niet een meer. Wat de spelling betreft moet ik dus alles in goed vertrouwen aan jou overlaten, doe wat je denkt dat goed is’.
Over het plan om een Verzameld werk te maken is Aafjes niet onverdeeld enthousiast: ‘ [er is] een groot aantal verzen die ik met de beste wil van de wereld het herdrukken niet waardig kan keuren. Erger: herdruk ervan zou mijn werk naar beneden halen’. Victor van Vriesland wil wel een keuze maken uit Aafjes’ werk, samen met Vasalis. Uiteindelijk zou het plan geen doorgang vinden, omdat niemand tijdens de voorbereiding – althans, in de ogen van Aafjes – met de auteur rekening had gehouden. Eén uitvoerige brief gaat geheel over deze pijnlijke kwestie. Pas in 1986 is er weer sprake van een verzamelband met poëzie en doet Aafjes een beroep op Lekkerkerker: ‘Al die poëzie ben ik zelf kwijt. Waaronder verzenbundels als “De Zee”, “De Meeuw” en Victoria hospitaal.” Ik zei je indertijd: vernietig ze maar. Maar jou kennende denk ik dat je dit niet gedaan hebt’.
Tevens over de uitvoering van de boeken van Aafjes (die bij verschillende uitgeverijen zat en wel enige uniformiteit nastreefde), over drukproeven en een dummy (‘niet om aan te zien’) van Een voetreis naar Rome, over contracten (‘Artikel 8 bevalt mij helemaal niet’), over de Aafjes-tentoonstelling op Hoensbroek plus allerlei korte doch persoonlijke berichten van thuis (‘we zitten hier zo’n beetje ingesneeuwd’) en onderweg (Rome, Arezzo, Jeruzalem, Marbella).
Aangevuld met divers drukwerk (het bericht van de Eerste Communie van Bianca du Mortier met een vers van Aafjes, enkele nieuwjaarswensen) en met de doorslagen van de brieven van Lekkerkerker aan Aafjes (zodat de andere kant van de medaille ook zichtbaar wordt).

3. ALBERTS, Joh. C.P. Twee handgeschreven brieven aan Wim J. Simons. 1. 19,5 x 13,5 cm. Drie bladen. Alleen recto. Gesigneerd ‘Joh.C.P.Alberts’ en gedateerd ‘Laren, 7 Jan ’56’. 56 regels tekst. Geniet. 2. 19,5 x 13,5 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Johan Alberts’ en gedateerd ‘Zat.’ 27 regels tekst.
€ 35
* De eerste brief, op klagerige toon gesteld, gaat over de financiële afhandeling van de verzamelbundel Verzen voor vrienden, die in 1954 bij De Beuk verscheen. Winst zal wel niet gemaakt zijn en ‘van de exploitatie stel ik me dan ook niet veel voor’. Alberts wil graag ‘de gestorte f 500 geheel of grotendeels’ terug hebben. ‘Ik zit in grote geld-verlegenheid!’ En tot besluit: ‘Gaarne zie ik (gezien mijn financiële toestand!) éen en ander spoedig van U tegemoet’. De tweede brief handelt over een bijdrage aan een liber amicorum, waarschijnlijk dat voor Jac. van Hattum (1955): ‘Als er niets goed meer ontstaat… wilt U dan (uit de oudere) iets voor me kiezen’. Van Alberts is in dat vriendenboek het gedicht ‘In memoriam de galsteen’ uit 1954 opgenomen.

4. ALETRINO, Arnold Handgeschreven briefkaart aan zijn broer David: ‘Den Weled. Heer D. Aletrino’. 8,9 x 14,0 cm. Recto en verso. Gesigneerd ‘Arnold’ en gedateerd ‘Chernex s Montreux Chalet George Maurice. ’30 April ’15’. 8 regels tekst. Laatste drie zinnen onderstreept.
€ 150
* Dramatische kaart, waarop de schrijver zijn broer David informeert over zijn gezondheid: ‘Ofschoon ik wel iets of wat vooruit ga, blijft mijn hart zwak en slap […] en mijn geestestoestand even labberlottig’. Aletrino zal niet meer corresponderen ‘tot er iets anders te vertellen is, te goede of te kwade’. Over een artikel van zijn neef, Davids zoon, Leopold: ‘T eenige wat ik er op heb aan te merken is dat ’t me wanhopig maakt, dat ik zóó achteruit ben gegaan en zóó verminder, dat ik ’t niet zóó meer zou kunnen schrijven. Ik wilde, dat ik ’t had geschreven’.
Arnold Aletrino woonde sinds 1909 in Zwitserland, in de hoop te genezen van zijn talrijke kwalen. Tot april 1915 moest hij hiervoor aan de morfine. Hij overleed op 16 januari 1916, na op zijn sterfbed meermalen naar zijn broer te hebben gevraagd.

4A. ARGO – CARLOS ALLEENE, LEOPOLD M. VAN DEN BRANDE, FRANS POINTL, EDDY VAN VLIET, JULIEN VANGANSBEKE e.a. Archief van het tijdschrift Argo – De Argo-Cahiers. Originele correspondentie, typoscripten, redactionele aantekeningen, twee originele afleveringen en een niet-gebruikt omslagontwerp. Handgeschreven en getypte brieven van o.a. Gert Jan Hemmink (20), Jozef Peeters (12), Willy Naegels (7), Carlos Alleene (5), Daniël Van Ryssel (3), Chris Bouchard (3), Eddy van Vliet (2), Leopold M. van den Brande (2), Renier Pannemans (2) en Julien Vangansbeke (1); kopij, waaronder Frans Pointls getypte verhaal ‘Mevrouw Croiden’s laatste cigaret’; doorslagen van brieven van redacteuren; redactionele aantekeningen; twee originele getypte en met de hand geïllustreerde afleveringen; niet-gebruikt omslagontwerp door Julien Vangansbeke. 1967-1972.
€ 450
* Leuk en interessant archief van het tamelijk onbekende Argo. De correspondentie tussen redacteuren en medewerkers maakt de totstandkoming en verspreiding van sommige afleveringen zeer inzichtelijk.
De meeste brieven zijn geschreven door de latere AMO-uitgever Gert Jan Hemmink, die Argo aanmoedigt en zeer uitvoerig schrijft over zijn lectuur en de jacht op boeken (Boon, Claus). Opmerkelijk zijn de expressieve, in drie kleuren inkt geschreven brieven van Willy Naegels. Eddy van Vliet, die in 1968 slechts twee dichtbundels op zijn naam had staan, schrijft Hugo Neirinckx onder meer over een tijdschriftaflevering over Zuid-Afrika. Van Vliet komt in dit archief overigens ook voor in brieven van anderen.
Van Frans Pointl, die in deze jaren allerlei tijdschriften met kopij bestookte, is de eerste versie van een vergeten en mogelijk ongepubliceerd verhaal overgeleverd: ‘Mevrouw Croiden’s laatste cigaret’, 9 bladen typoscript met twee correcties in balpen, geschreven in 1969 en herschreven in december 1970.
Het archief van het Vlaamse Argo berustte al decennia in Nederland. Hugo Neirinckx, redacteur van het eerste uur, stuurde archivalia in delen per post naar Ronald Breugelmans in Leiden, die een grote belangstelling had voor literaire tijdschriften.

5. (BAAN, Jan Lucas van der). ALTINK, Jan, & Jan BOER Vonken van ’t verleden. Mit holtsneden van Jan Altink. Baarn, Bosch & Keuning, 1938. Origineel omslag. 40 p. 1e druk. Omslag wat los en aan de randen verfomfaaid. Binnenin wat roest en andere vlekjes, kennelijk is het boek goed gebruikt.
€ 250
* Exemplaar met opdracht in pen voorin, en met 4 tekeningen in potlood. De opdracht is van Jan Altink: ’25/4/38// (Sjoerds Bruiloft)/ Voor Peta van Jan.’. Daaronder staat ’16 Sept ’96 aan Wim/ van Peta’. Vier van de gedichten in het boek zijn geïllustreerd met een tekening in potlood. De Sjoerd in kwestie is de chemicus Sjoerd van der Baan, later touwfabrikant en sportartikelenverkoper. Peta Edzes is Sjoerds (latere) schoonzus, de vriendin van zijn broer Jan Lucas van der Baan (1912-1990). Jan Lucas was tekenleraar en kunstenaar, aanvankelijk in wat academische stijl. Dat zou kloppen met de tekeningen in dit boekje, die duidelijk niet van Jan Altink zijn: alleen de opdracht werd door hem geschreven (Vonken van ’t verleden werd gepubliceerd in de loop van april 1938). Daarmee is dit boekje een aardig en intiem document van de Groningse Ploegbent.

6. BASART, R.A. Getypte brief aan ‘Geachte redaktie’. 34,0 x 21,3 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd en gedateerd ‘Nieuw Loosdrecht, 21 december 1977’ Vijf regels tekst.
€ 75
* Brief aan de redactie van Tirade ter begeleiding van een verhaal, getiteld “O’Morre”. ‘Het is geloof ik een nogal ‘anekdotisch verhaal’. Hoewel… Misschien toch ook wel een tikkeltje ‘akademisch’…’. Onderaan het blad schreef de auteur ‘P.S. Retourporto ingesloten’.
R.A. Basart (1946-2019) is de auteur van een klein oeuvre. Na 19 jaar niets gepubliceerd te hebben verscheen in 2016 de roman De verzoening waarmee hij een come-back maakte en zijn status van cult-auteur vestigde.

7. BELCAMPO Collectie (glas)negatieven. 45 stuks. Diverse formaten. Circa 1900-1920. In originele kartonnen dozen, bij elkaar in (iets roestig) koekblik van ‘Biscuitsfabriek “Goudenayre” Blom & Edauw Apeldoorn’. Een unieke, nooit bestudeerde verzameling beelden: zowel familie-bijeenkomsten (picknick, portretten in de achtertuin, een verkleedpartij) als uitstapjes (met boot, op de hei) zijn op de gevoelige plaat vastgelegd. De meeste foto’s zijn in Rijssen en omgeving geschoten. Nader onderzoek zal moeten uitwijzen wie precies de geportretteerden zijn, maar Belcampo heeft meermalen voor de lens geposeerd. Van de jonge notariszoon in driedelig pak is een krachtig en prachtig portret aanwezig. Enkele lichtdicht verpakte glasnegatieven zijn ongebruikt. Een uitzonderlijk kijkje in de wereld van een auteur-in-wording. Museale collectie!
€ 950

8. BELCAMPO Handgeschreven brief aan ‘Beste Hannibal en Alice [Hage]’. 13,7 x 21,7 cm. Op voorgedrukt briefpapier van ‘Mr. H. P. Schönfeld Wichers’. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Herman’ en gedateerd ‘Groningen 11.9 ’87’. 16 regels tekst.
€ 120
* Hartelijke brief aan het bevriende echtpaar, waarmee Belcampo een misverstand wil oplossen: ‘het verhaal waar jij, Hannibal, op doelt heet “Koninginnedag” en heeft met een artsendagboek niet van doen, tenzij als ondertitel’. De schrijver noemt nog drie van zijn verhalen die aan de artspraktijk zijn ontleend, met verwijzing naar De eerste Nederlandse tiftie (1983). Blijkbaar heeft Belcampo ook een waargebeurd verhaal uit de huisartspraktijk van Hannibal Hage gebruikt, zij het ‘litterair toegespitst’.

9. BELCAMPO Handgeschreven brief aan ‘Beste Jeanne [van Schaik-Willing]’. 25,4 x 20,7 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Belcampo’ en gedateerd ‘Groningen 8 4 ’82’. 36 regels tekst. Met originele envelop.
€ 175
* Meesterlijk antwoord op een brief van de schrijfster-critica van De Groene Amsterdammer, waarin zij haar bewondering uitte over De drie liefdes van tante Bertha, Belcampo’s laatste boek (concept brief bijgevoegd). De schrijver is gevleid, maar voelt zich er enigszins ongemakkelijk over: ‘De verwachting dat elke daad en elke uitspraak die van een wondermens moet zijn maakt elke omgang onmogelijk. Dan heb je opeens geen medemensen meer. Totdat je door de mand valt en dat gebeurt meestal heel gauw. Ik zal nooit de woorden vergeten die Nescio eens tegen me zei: “De mensen willen altijd dat je boeken spréékt.” Die teleurstelling ken ik maar al te goed. Wanneer je gewoon tegen iemand zegt “Lekker weertje vandaag” zie je hem of haar meteen denken: “dat zegt mijn melkboer ook, moet ik daarvoor Belcampo ontmoeten”.’
Bekentenis: ‘In de grond voel ik mij nog altijd als een wat uit de kluiten gewassen twents boertje en als je maar een aantal encyclopedieën in huis hebt valt het niet moeilijk een schijnsel van alwetendheid te verspreiden’.
Tot slot excuseert de schrijver zich voor het uitstellen van de correspondentie. ‘Maar nu het er weer is voel ik mij vrij, om niet te zeggen leeg geschreven en vanmiddag ga ik om te beginnen voor een paar weken naar Spanje, de winterstramme leden strekken’.

10. BELCAMPO Handgeschreven brief aan ‘Geachte Mevrouw Stuut’. 13,7 x 21,7 cm. Op voorgedrukt briefpapier van ‘Mr. H. P. Schönfeld Wichers’. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Belcampo’ en gedateerd ‘Groningen 11.8 ’83’. 19 regels tekst. Twee strookjes plakband in de marge.
€ 120
* Begeleidende brief bij De filosofie van het belcampisme (1972), waaraan de schrijver tweeënhalf jaar heeft gewerkt: ‘Het bestuderen van al die andere filosofieën kostte mij de meeste tijd’. Refererend aan de matige ontvangst en verkoop van het boek: ‘de verwachting, uitgesproken op de achterflap [‘De vrije adem die door deze bladen vaart zal ze naar alle windstreken verspreiden’], werd, op korte termijn in elk geval, niet bewaarheid’. Voorts over een mogelijk bloedverwachtschap tussen schrijver en lezer (‘een dubbele binding’), gevolgd door achternamen en jaartallen. ‘Indertijd heb ik het hele voorgeslacht hier op het provinciaal archief nagezocht waarbij ook een hele stoet Stuuten’.

11. (BESTE WENSEN). ASSER, Eli, en Hugh JANS, & Henk BROER, Leo BRAAT en Lucie & Theo KURPERSHOEK Beste wensen voor 1958, 1959 en 1960. Vier zelf ontworpen nieuwjaarswensen van verschillende kunstenaars voor D.A.M. Binnendijk. 1. ASSER, Eli, & Hugh JANS: Vouwkaart met tekening in groen en tekst in rood: ‘Eli Asser en Hugh Jans geven hierbij kennis van het feit dat zij voor het eerst van hun leven een échte kaart hebben laten drukken om U een gelukkig Nieuw-jaar van harte toe te wensen’! Niet gesigneerd.
2. BRAAT, Maaike: Gevouwen blad met lithografie in donkerbruin, in potlood gesigneerd ‘MBraat’. Aan de achterzijde staat in rood ‘Gelukkig 1959’ en daaronder in rode balpen de handtekening van haar echtgenoot, de kunstenaar L.P.J. Braat.
3. BROER, Henk: Gevouwen blad met originele litho (gezelschap aan tafel). Gesigneerd in potlood. Binnenin het vouwblad is een originele houtsnede geplakt van twee heren met hoge hoeden, in potlood gesigneerd. Wat roest.
4. KURPERSHOEK, Theo: Gedrukte, ongesigneerde nieuwjaarswens met een houtgravure van de kunstenaar als rennende hond.
€ 75
* Dichter en schrijver Dick Binnendijk was na de oorlog hoofd Kunstzaken bij de gemeente Amsterdam.

12. (BESTE WENSEN). BROER, Henk, & Hans BAYENS, Elga EYMER, Han MES en Eddie MERK Beste wensen. Vijf zelf ontworpen nieuwjaarswensen van verschillende kunstenaars voor D.A.M. Binnendijk. 1. BROER, Henk: Gevouwen blad met originele litho (twee meisjes bij de ontbijttafel). Gesigneerd in potlood en met ‘Gelukkig 1957’.
2. BAYENS, Hans: Foto van een tekening van een moeder en een baby, op papier geplakt en met een wens gesigneerd voor 1952.
3. VOSKUYL-EYMER, Elga: Vouwkaart met opgeplakte lino in zwart op geel. Binnenin gesigneerd ‘elga eymer’ in balpen en met 58 / 58 in gele verf.
4. MES, Han: Litho in paars met in viltstift: ‘gelukkig/ nieuwjaar/ Han Mes’, zonder datum, maar jaren 50.
5. MERK, Eddie: Gedrukte nieuwjaarswens van deze ‘illustrator, ontwerper vri’, met ‘een voorspoedig ‘achtenvijftig’.
Verschillende formaten, gedrukt op wit of getint papier.
€ 30
* Dichter en schrijver Dick Binnendijk was na de oorlog hoofd Kunstzaken bij de gemeente Amsterdam.

13. (BESTE WENSEN). BROER, Henk, & Herbert FIEDLER, Gerard HORDIJK, Nico JESSE, Abe KUIPERS, Cephas STAUTHAMER, Jeroen VOSKUYL en Cor de WOLFF Beste wensen voor 1956. 9 zelf ontworpen nieuwjaarswensen van verschillende kunstenaars voor D.A.M. Binnendijk. 1. BROER, Henk: Gevouwen blad met originele litho (fluitspelend meisje). Gesigneerd in potlood.
2. FIEDLER, Herbert: Gedrukte tekening (vrolijk zelfportret), rood gekleurd met waterverf en gesigneerd in potlood: ‘Uw Fiedler’.
3. HORDIJK, Gerard: Vouwkaart met opgeplakte lino in rood, waarop engelen met harpkaarsen komen aanvliegen, geflankeerd door kelken. Binnenin is met potlood geschreven ‘happy/ 56/ gerard’.
4. JESSE, Nico: Zelf ontworpen kaart, gedrukt in rood en zwart.
5. KUIPERS, Abe: Zeefdruk in oranje en blauw, met daarbij gedrukt ‘De beste wensen voor 1956’. Aan de binnenkant in pen geschreven: ‘bedankt 2/1 ’56’.
6. KURPERSHOEK, Theo: Vouwkaart met dubbelzelfportret van Theo en echtgenote op de binnenkant, ‘p.f. 1956’ in twee kleuren op de buitenkant, en in prachtig kalligrafisch schrift geschreven adres van D.A.M. Binnendijk (met gestempelde postzegel van 2 cent) ernaast.
7. STAUTHAMER, Cephas: Originele foto van gebeeldhouwd jongenskopje, met aan de achterzijde adressering en ‘Alle goede wensen’ met handtekening in vulpen.
8. VOSKUYL, Jeroen: Vouwkaart waarop originele tekening in zwart, wit, rood en bruin (met woeste stier), in inkt gesigneerd, ook met handtekening van Voskuyls vrouw, de kunstenares Elga Eymer. Achterop in balpen ‘een/ voorspoedig/ 1956’.
9. WOLFF, Cor de: Vouwkaart met lino in groengrijs, waarin een handgeschreven nieuwjaarswens in zeven talen, gesigneerd ‘Mary en Cor de Wolff’.
Verschillende formaten, gedrukt op wit of getint papier.
€ 150
* Dichter en schrijver Dick Binnendijk was na de oorlog hoofd Kunstzaken bij de gemeente Amsterdam.

14. BINNENDIJK, D.A.M. Handgeschreven brief aan ‘Mijn lieve Toetie [= Enny Binnendijk-Paauw]’. 27,2 x 21,0 cm. Op briefpapier van ‘D.A.M. Binnendijk Amsterdam-Zuid’. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Dirk’ en gedateerd ‘Amsterdam, 6 februari 1957’. 36 regels tekst. Met originele envelop.
€ 60
* Gezellige babbelbrief aan zijn echtgenote, die met vriendinnen in Tirol verblijft. ‘En daar zit je nu, na een lange reis, hoog in de bergen en je hebt hetzelfde lenteweer als ik hier. Het is te hopen, dat het nog verandert. Er rust niet veel zegen op je ‘Winterreise’ sinds de oorlog’. Over het afscheid van de directeur van de Stadsschouwburg en de voorstelling ‘De vrouw met het rode haar’: ‘[Johan] Bendien heeft zijn afscheidsmatinee glorieus doorstaan […] nu weet ik niet of het tot het genre behoort of niet, maar het was een verward patroon van angstaanjagende geheimzinnigheden en motieven uit een detective-story’. Poezig postscriptum: ‘ik heb Othello je kaart laten ruiken. Nadat hij haar geheel had besnuffeld, liep hij weg en mauwde hartelijk. Hoe vind je dat?’

15. BISSCHOPPEN, NEDERLANDSE Handschriften van vier Nederlandse bisschoppen en drie andere monseigneurs (1929), alle gesigneerd. Originele handschriften met de pen geschreven in 1929 op vellen getint, stevig papier van 26 x 21 cm. Alle in uitstekende staat.
1. Kardinaal W.M. van Rossum, aartsbisschop van Utrecht. 10 r. Antwoord op de vraag wat de heilige missie is.
2. Mgr. J.D.J. Aengenent, bisschop van Haarlem. 10 r. Heilwens. Met blindstempel.
3. Mgr. A.F. Diepen, bisschop van ‘s-Hertogenbosch. 15 r. Over het Genootschap tot Voortplanting des Geloofs.
4. Mgr. Bernard Eras, procurator (vertegenwoordiger) van het Nederlands Episcopaat te Rome. 13 r. Oproep tot de missie.
5. Mgr. A.H.L. Hensen (1854-1932), hoogleraar kerkgeschiedenis. 10 r. Citaat van de heilige Bonifatius als missionaris in Germanië, met inleiding. Getekend met zijn pauselijke eretitel als apostolisch protonotaris.
6. Mgr. P. Hopmans, bisschop van Breda. 21 r. Over de missie-wens van paus Pius XI.
7. Mgr. Laurent Schioppa, apostolisch nuntius en internuntius (vertegenwoordiger van de paus) te Den Haag. 3 r. Citaat uit een psalm.
€ 200
* Eigen teksten in originele handschriften, die bestemd waren voor de Haagse missietentoonstelling, gedateerd in mei-september 1929.

16. BLAMAN, Anna Twee handgeschreven brieven aan ‘Beste Nico [Wijnen]’. 1. 27,5 x 21,4 cm. Eén blad. Alleen recto. Op briefpapier van ‘Rotterdamse Kring van Auteurs’. Gesigneerd ‘Anna’ en gedateerd ‘Rotterdam, 29 Januari 1954’. 17 regels tekst. Twee perforatiegaatjes. 2. 14,2 x 20,8 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Anna’ en gedateerd ‘Rotterdam 28 Mei ’54’. 7 regels tekst. Twee perforatiegaatjes.
€ 125
* Over contact en samenwerking tussen de Haagse Kunstkring (Wijnen: secretaris) en de Rotterdamse Kring van Auteurs (Blaman: oprichter): ‘er moet dit seizoen eens iets van contact tot stand komen […] Wij hadden ons voorgenomen om jullie eens hier te vragen op een openbare bijeenkomst in de R’damse Kunstenaarssocieteit’. Adriaan van der Veen wordt beschouwd als ‘een schakel tussen Den Haag en Rotterdam’. Voorts over haar eigen werk: ‘Ik ben druk bezig met een nieuw boek – Maar dat neemt niet weg dat het hoog tijd wordt voor een weerzien!’
In de tweede brief verstrekt Blaman twee adressen en gaat ze verder over een gezamenlijke avond. Ondertekend met ‘Liefs’.

17. (BLAMAN, Anna). LÜHRS, Corrie Mijn zuster Anna Blaman. (Met brieven van de schrijfster). Amsterdam, Meulenhoff, (1976). Linnen met stofomslag. Geïllustreerd. 148 p. 1e druk. Scheurtje in omslag.
€ 22
* Bijgevoegd: twee vriendschappelijke brieven en een ansichtkaart van Corrie Lührs aan de bevriende verzamelaar Johan Vooren, een advertentie voor onderhavig boek en tweemaal het overlijdensbericht van Jacoba Cornelia Vrugt, de zus van Anna Blaman (Johanna Petronella Vrugt), die publiceerde als Corrie Lührs.

18. BLOEM, J.C. Vier handgeschreven brieven aan ‘Amice’ en een ongepubliceerd gedicht. Diverse formaten. Alleen recto. Gesigneerd ‘J.Bloem’ en ‘J.B.’ en gedateerd ‘Kijkduin/ i8.i0.’39’, ‘Kijkduin/ i9.i0.39’, ‘Kijkduin/ 20.i0.’39’ en ‘Kijkduin/ i0.ii.’39’. Acht, drie, vijf respectievelijk acht regels tekst.
€ 950
* In 1939 had J.C. Bloem een eenvoudige baan op het departement van Sociale Zaken in Den Haag, waarvoor hij zich alleen in dat jaar 23 keer ziek meldde. Onderhavige brieven betreffen alle ziekmeldingen, op zeer klagerige toon gesteld: ‘Ik had gehoopt, vandaag weer op het Dept. te komen, maar ik voel mij te beroerd. Wat het is weet ik niet, misschien griep, maar ik denk dat er toch wat anders achter moet zitten. Morgen komt de dokter. Je weet, dat ik mij al een heelen tijd al beroerd gevoel. Ik ben den heelen dag dood-op; Alles is mij te veel’ (10 november 1939).
Het ongepubliceerde gedicht is een zesregelig gelegenheidsvers, gemonogrammeerd ‘J.B.’. De dichter dankt zijn collega’s (‘Toovenares en Toovenaar,/ Dat zijt gij vieren heel voorwaar’) voor gezonden bloemen.
Typerende collectie van een dichter die zijn dagen het liefst thuis en in kamerjas doorbracht!

19. (BOEKENWEEK). TERSTEEG, J. Handgeschreven brief aan ‘Geachte Mevrouw’. 21,7 x 13,8 cm. Op briefpapier van A.W. Sijthoff’s Uitgevers-Mij. Eén vouwblad. Recto en verso. Gesigneerd ‘J. Tersteeg’ en gedateerd ‘Leiden, 14 augs. 1918’. 64 regels tekst.
€ 40
* Charmante brief van de uitgever Tersteeg (1873-1953), die ook bekendheid geniet als schrijver van de pre-Boekenweek-uitgave De uitgever en zijn bedrijf (1930), over de zus van de geadresseerde, die naar een baantje bij Sijthoff heeft gesolliciteerd. ‘Ik prefereer in veel opzichten de doorsnee-tikjuffrouw: ze is drie-en-twintig, neutraal, dochter van ’n nette weduwe uit ’n stille Leidse straat, heeft kantoorroutine en is overigens zo kleurloos dat ik nauweliks weet of ze er is of er niet is’. Tersteeg schetst de positie van de nieuwe werknemer binnen Sijthoff: ‘uw zuster zou rechtstreeks onder de direktie staan, en noch mijn kollega noch ik zouden de tijd hebben haar ’t leven onaangenaam te maken’. De uitgever zal na zijn vakantie uitsluitsel geven over de invulling van de vacature.

20. BOHN, Nelly Collectie van literaire werken. Map met 32 bladen van verschillend formaat: 22 pagina’s en knipsels uit tijdschriften, 4 kranten(pagina’s) uit Nederlands-Indië en 6 bladen in handschrift. Alle gedrukte pagina’s met aantekening van de schrijfster in paarse inkt, met haar leeftijd tijdens het schrijven en het tijdschrift van publicatie.
€ 100
* Nelly Bohn (1880-1972) schreef vanaf haar meisjesjaren korte schetsen en verhalen. Van ca. 1900-1904 werden die gepubliceerd in tijdschriften als Eigen Haard, Nederland en Hoofd en Hart. In 1909 trouwde zij met de militair Hubert Willem Borel (1878-1967). Daarna verschenen nog incidenteel bijdragen in tijdschriften, waarvan er drie als complete krantenpagina’s in de map zijn opgenomen: twee bladzijden uit het Nieuwsblad voor het Gouvernement Atjeh en Onderhoorigheden van 8 februari 1913, 8 bladzijden uit het Weekblad voor Indië van 1918 en blad 1/2 van de Preangerbode van 17 maart 1923. Bij de handschriften is een brief van ‘Nina’ aan ‘Lieve Nel’, gedateerd 22 juni 1899, Groningen, over de recensie van haar gedicht ‘Leed der bloemen’ in Nederland, en een wellicht niet gepubliceerde schets ‘Kasman, oude dwangarbeider’, geschreven ‘op een post in Oost Indië’, en een gedicht ‘Tropenzon’. Geen hoogstaande literatuur, wel interessant, dit mapje.

21. BONS, Jan Brief aan Jean Paul Vroom met originele tekening van het kasteel van Collioure. Aquarelpapier. 25,7 x 17,7 cm. Tekening in potlood en aquarel. Horizontaal gevouwen. Op de achterkant in krullig schrift geadresseerd aan ‘(getekende zwaan) & Jean Paul Vroom’ met adres, en plakbandjes om de tekening dicht te plakken, maar kennelijk niet over de post verstuurd. Gedateerd ’16juli’91’ en gesigneerd ‘jan en noor’.
€ 125
* ‘We zitten in een kamer die MAGRITTE heet, vandaar. en dit is met je aquareldoosje gemaakt van het uitzicht op ons terras, cum piscine, cum jacuzzi, cum cuisine epicurissime’. Geweldig leuk!

22. BOSSHARDT, Majoor A.M. Handgeschreven ansichtkaart. Ansichtkaart met ‘Leger des Heils Goodwill/ d’Leuwenburgh’, geschreven op 21 juli 1982. 8 regels, gesigneerd ‘uw A.M. Bosshardt/ Majoor’. Met zilverkleurig adresplakkertje.
€ 25
* ‘Dank voor uw brief met het gedicht. Ik kan zulk een gedicht niet beoordelen, maar de gedachten, die in U leven kan ik waarderen.’. Gesigneerde ansichtkaart van Majoor Alida Bosshardt (1913-2007) van het Leger des Heils.

23. BRAAK, Menno ter Adreswijziging, gericht aan ‘D.A.M. Binnendijk Esq.’ 9,0 x 14,0 cm. Recto en verso. Gesigneerd ‘MtB’ en datum poststempel ’28 III 1930′.
€ 150
* Door Ter Braak zelf ingevulde adreswijziging: de schrijver verhuist per 1 april van Nieuwe Binnenweg 131b te Rotterdam naar ‘s-Gravendijkwal 142b in dezelfde plaats.

24. BRAAK-FABER, Ant ter Handgeschreven briefkaart aan ‘Lieve Dick en Enny [Binnendijk]’. 8,9 x 13,7 cm. Recto en verso. Gesigneerd ‘Ant’ en gedateerd ’22 X 1962′. 24 regels tekst.
€ 30
* Aankondiging door de weduwe van Menno ter Braak van het eerste deel van de briefwisseling Ter Braak-Du Perron. ‘Ik hoop dat je er veel plezier aan zult beleven al zal het je wel in beroering brengen, maar dat hindert ook niets. Het ziet er wel keurig uit; ik heb er nog geen enkele verbinding mee, het staart me als een vreemd boek aan al herken ik natuurlijk bij doorbladeren wel passages’. Ook over een televisieuitzending met ‘Alain [Du Perron] en Krijn [ter Braak]’.

25. BRAAT, L.P.J. Getypte brief aan ‘Beste Dick [Binnendijk]’. 25,5 x 20,9 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Leo’ en gedateerd ‘Amsterdam/ 11-4-75’. 43 regels tekst.
€ 25
* Over de heruitgave van Kroniek voor Kunst en Kultuur, die Braat veel tijd kost en weinig geld oplevert, waardoor hij een tentoonstelling zal moeten afzeggen. ‘Iedereen denkt, me voor niets aan het werk te kunnen zetten. Nu moet ik weer (moet: ik zei maar ja) ongehonoreerd een tijdens de 5 mei-feesten door Arrabal in Amsterdam te houden rede, met gedichten erin, uit het Spaans vertalen: voor niets, omdat Samkalden ons 5 mei-comité de beloofde F. 50.000 onthield, allerlei drogredenen aanvoerend’.

26. BRUIJN, Cor Mooie portretfoto plus gesigneerd plaatje. Originele zwartwitfoto uit circa 1960 van een bejaarde Cor Bruijn (1883-1978) en los daarbij een uit een geïllustreerd tijdschrift geknipte foto (circa 1940), aan de voorkant door Bruijn gesigneerd en gedateerd ‘2/1 1944’. Aan de achterkant identificatie door een vorige eigenaar.
€ 25
* Cor Bruijn (1883-1978) was van beroep onderwijzer. Hij is de auteur van beroemde jugdboeken als Keteltje, Koentje van Kattenburg en Sil de strandjutter.

27. BRUSSE, Mark Handgeschreven brief aan ‘Beste klaas’. 27,0 x 21,1 cm. Drie bladen. Alleen recto. Niet gesigneerd en gedateerd ‘parijs cité des Arts/ [doorgestreept:] 10 mei 1970’. 74 regels tekst.
€ 100
* Uitgebreide brief waarin de kunstenaar op verzoek van het tijdschrift De Gids herinneringen ophaalt aan redacteur Theo Stibbe, met wie Brusse in Parijs bevriend was geraakt. Stijlvolle en persoonlijke tekst.

28. CAMI, Ben Handgeschreven brief aan ‘Waarde Heer [Kees] Lekkerkerker’. 29,7 x 21,0 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘B Cami’ en gedateerd ‘6 Juli 1951’. 7 regels tekst. Met originele envelop.
€ 45
* Cami, een jonge dichter uit Erembodegem informeert naar een mogelijke recensie van zijn eerste verzenbundel: ‘zoudt ge me aan Donkersloots bespreking kunnen helpen?’

29. CAMPERT, Remco 4 handgeschreven ansichtkaarten aan zijn moeder, Joekie Broedelet. Vier ansichtkaarten aan zijn moeder. 1. Handgeschreven ansichtkaart aan ‘Madame J. Broedelet’. 10,4 x 14,8 cm. Alleen verso. Gesigneerd ‘Rem’. Niet gedateerd (datum poststempel: ‘6-10-1953’). 2. Handgeschreven ansichtkaart aan ‘Mrs. Joekie Broedelet’. 11,1 x 15,2 cm. Alleen verso. Gesigneerd ‘Rem’. Gedateerd ‘dinsdag 24 sept 75’. 10 regels tekst. 3. Handgeschreven ansichtkaart aan ‘Joekie Broedelet’. 10,5 x 14,8 cm. Alleen verso. Gesigneerd ‘Remco’. Gedateerd ‘Parijs 7 mei 1980’. 3 regels tekst. 4. Handgeschreven ansichtkaart aan ‘Joekie Broedelet’. 10,4 x 14,8 cm. Alleen verso. Gesigneerd ‘Rem’. Gedateerd ‘Parijs 9-2-82’. 4 regels tekst.
€ 450
* Drie papieren groeten uit Parijs en één uit New York. Op de eerste kaart (van een schilderij van Manet in het Louvre) staat enkel de naam van de dichter, maar op de andere kaarten gaat de ondertekening altijd vergezeld van een ‘liefs’ of ‘liefs en kussen’ voor zijn moeder (1903-1996). Met deze drie kaarten (telkens met een afbeelding van een schilderij) laat Campert altijd weten hoe het met hem gaat. Vanuit New York meldt hij zijn moeder dat hij ‘weer kerngezond [is], na een paar intens grieperige dagen’ en dat zijn kinderen het ook goed maken. In Parijs in 1981 vermaakt hij zich ‘met volle teugen’. Daarvandaan meldt hij een jaar later dat hij er is ‘om een luchtje te scheppen’. Klein en intiem.

30. CHARIVARIUS (= G. NOLST TRENITÉ) Collectie handgeschreven brieven aan Reinier van der Velde en typoscripten met vertalingen uit het Oudgrieks. 14 grotere en kleinere brieven, alle handgeschreven en gesigneerd, sommige dateerbaar dankzij bijbehorende envelop.
Twee grotere doorslagen van typoscripten, een vertaling van fragmenten van Herodotus (1937) en een van het begin van de Ilias van Homerus (1934-1935). De laatste met diverse kleinere doorslagen van proeven en schetsen.
€ 75
* Weerslag van een gezamenlijk vertaalproject van de columnist Charivarius, alias Gerard Nolst Trenité (1870-1946), Haarlemmer en leraar Engels – en de pas afgestudeerde classicus Reinier van der Velde (1912-1983), later leraar respectievelijk rector van het Erasmiaans Gymnasium in Rotterdam. Nolst Trenité (die overigens steeds met ‘Trenité’ of eenvoudig ‘Tr’ signeert) publiceerde verschillende vertalingen van klassieke teksten, vaak op gemoedelijke en humoristische toon, zodat ze geschikt waren voor schoolopvoeringen. Ook Van der Velde zou later Griekse tragedies bewerken voor vertoning, bijvoorbeeld voor lustrumvoorstellingen van het Erasmiaans Gymnasium.

31. CLAUS, Hugo Certificaat van woonst. Plano. 22 x 14 cm. Met ponsgaatjes en andere gebruikssporen.
€ 100
* Door een ambtenaar ingevuld formulier van de afdeling Bevolking van de stad Gent, compleet met toeters en bellen als zegels en stempels, waaruit blijkt dat ‘Claus Hugo Maurice’ sinds 4 mei 1955 ingeschreven staat op het adres Bijlokenhof (sic) 2 in Gent, waar hij sinds 25 april van dat jaar woont, ‘komende van Rome’. Op de achterzijde van het formulier schetste Claus (?) slordig een plattegrond van de indeling van zijn ‘woonst’.

33. (COUPERUS). MCKENNA, Stephen Getypte, gesigneerde brief, gedateerd ’10 May, 1933′. Aan ‘Dear Madam’ ofwel Mrs. Lionel Barrett, 3 Cromer House in Londen. 20,1 x 12,2 cm. Op papier met briefhoofd in groen ’11 Stone Buildings,/ Lincoln’s Inn, W.C. 2′ [Londen], waar McKenna lang woonde. 8 regels met paars lint getikt en in paarse inkt gesigneerd.
€ 75
* De romanschrijver Stephen McKenna (1888-1967) is niet in staat om in juli 1933 een bijeenkomst van de Canadian Authors’ Association bij te wonen. McKenna heeft een zeker belang voor de Nederlandse literatuurgeschiedenis. Hij schreef het voorwoord van de vertaling van Van Oude Menschen, de Dingen die Voorbijgaan voor de vertaling door zijn vriend Alexander Teixeira de Mattos, die in 1917 gepubliceerd werd. Na diens dood schreef hij zijn biografie onder de kernachtige titel ‘Tex’. McKenna ontmoette Couperus in Londen in 1921 en bleef met hem corresponderen.

34. DEKKER, Maurits Handgeschreven brief aan ‘Beste Vic[tor van Vriesland]’. 25,8 x 18,4 cm. Gelinieerd blocnotevel. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Maurits Dekker’ en gedateerd ‘Amsterdam 22 Juli 1935’. 7 regels tekst. Gevouwen.
€ 25
* Dekker stuurt, ‘als aangeteekend drukwerk’, een eigen tekening voor Kristal. ‘Ik ben het adres van Emmy van Lokhorst kwijt geraakt en wend mij nu maar tot jou […] Krijg ik wel de teekening terug? Ik wil het ding niet gaarne missen’.

35. DENDERMONDE, Max Handgeschreven briefkaart aan ‘Beste Max [Schuchart]’. (1943). 15,1 x 10,4 cm. Alleen recto. Gesigneerd ‘Max’ en gedateerd ‘A’dam 9/3/43’. 8 regels tekst. Perforatiegaatjes.
€ 25
* Over een vers van Dendermonde, dat is aangenomen: ‘Je zult het gedicht voorlopig wel niet kunnen bundelen, want het mag waarschijnlijk pas weer gepubliceerd worden een jaar na verschijning van de kalender’. Hiermee wordt misschien gedoeld op de kalender die De Bezige Bij in 1943 voor het jaar 1944 uit zou geven. Dendermonde woonde overigens op Van Miereveltstraat 3, in wat later tot de behuizing van De Bezige Bij zou horen. Koos Schuur zat er in de oorlog op kamers.
Voorts over ‘De Wringer’, met wie Schuchart zal gaan corresponderen.

36. DEYSSEL, Lodewijk van Handgeschreven ansichtkaart van ‘Anna’ [= Johanna Catharina Alphonsina Alberdingk Thijm (1893-1953), de dochter van Van Deyssel] aan de kunstenaar Anton Pieck en zijn vrouw. 8,8 x 13,8 cm. Alleen recto. Postzegel verwijderd, van het poststempel is nog te lezen: ‘Lar[en]’ en ‘1931’.
€ 90
* Anna schrijft aan ‘Beste Jo en Anton’ onder meer: hebben jullie het gedichtje ontvangen en hoe vindt je het? Vader [= Van Deyssel] verdiept zich in Antons boek en vindt het heel mooi.’ Onderaan de kaart schreef vader Van Deyssel: ‘Vriendelijke groeten/ van/ K.J.L. Alberdingk Thijm’.Op de beeldzijde een foto van een rietgedekt huis.

37. DEYSSEL, Lodewijk van Handgeschreven brief aan ‘Waarde Heer Toussaint [van Boelaere]’. 28,5 x 21,6 cm. Eén vouwblad. Recto en verso. Gesigneerd ‘K.J.L. Alberdingk Thijm’ en gedateerd ‘Holland. Haarlem/ Jordensstraat 60 – 18 Juni 1927’. 31 regels tekst. Eenmaal gevouwen.
€ 150
* Van Deyssel deelt zijn Belgische collega in gebeeldhouwde volzinnen mee dat hij met ‘meer dan gewoon genoegen’ vernam bij Toussaint van Boelaere ten tijde van het
P.E.N.-congres in Brussel te zijn ingekwartierd. Helaas, bericht de schrijver nu, zal hij van diens gastvrijheid geen gebruik maken. ‘De reden mijner afwezigheid bij iets, dat in alle opzichten toch zoo veel aantrekkelijks heeft, is het vooruitzicht, dat het vermoeyende der Congresdagen mij toch zoû beletten meer dan zeer enkele gedeelten van het Programma bij te wonen’. Van Deyssel hoopt later de schade nog eens in te halen.

38. DEYSSEL, Lodewijk van, & Harry G.M. PRICK Handgeschreven ansichtkaart aan ‘Den Weledelgeb. Heer H. Eyck’. 9,2 x 14,1 cm. Alleen verso. Gesigneerd ‘Dr. K.J.L. Alberdingk Thijm/ (Lodewijk van Deyssel)’ resp. ‘Harry Prick’ en gedateerd ‘[onleesbaar] 18 1948’ (datum poststempel). Geen tekst.
€ 100
* Charmant kaartje van Van Deyssel en zijn jonge, nog slechts 23-jarige biograaf-in-spe. In 1948 wees Van Deyssel Prick aan als zijn biograaf. Op de beeldzijde staat afgebeeld het Gouvernementshuis in Haarlem (Paviljoen Welgelegen).

39. (DEYSSEL, Lodewijk van). (BONGER, Andries). LAMAN TRIP-DE BEAUFORT, Henriette Vondel (1587-1679). Kunst en karakter. Arnhem, Van Loghum Slaterus & Visser, 1920. 16 x 11 cm. Ingenaaid. 160 p. Met portret van Vondel. Inleiding van Lodewijk van Deyssel. 1e druk. Omslag wat verbruind.
€ 90
* Exemplaar met ingeplakt handgeschreven briefje in het handschrift van Van Deyssel: ‘de Heer/ K.J.L. Alberdingk Thijm,/ te Haarlem, verzoekt het/ hierbij gevoegde boekje, waarin hij eenige inleidende/ woorden schreef, aan u te/ mogen schenken/ 26 Juli 1920/ Weledelgeb. Heer en Mevrouw/ Bonger-van der Linden/ Aerdenhout’. Het betreft de kunstverzamelaar Andries Bonger en zijn vrouw, die in het bezit waren van een groot aantal werken van Van Gogh en van Odilon Redon, nu in het Van Gogh Museum.

40. DONKERSLOOT, N.A. (Zeven brieven en drie kaarten). Vier handgeschreven brieven, één handgeschreven ansichtkaart, drie getypte brieven en twee getypte briefkaarten aan Emmy van Lokhorst (‘Zeer geachte mevrouw Pijper (4 x)/ ‘Hooggeachte mevrouw Pijper’/ ‘Beste Emmy’ (3 x)/ ‘Beste Paul [Hugenholtz] en Emmy’/ ‘Lieve Emmy’) uit de periode 1932-1949.
€ 120
* Deels zeer uitgebreide brieven, o.a. over recensies en tijdschriftbijdragen, over vertalingen en over persoonlijke zaken.
Bijgevoegd: menukaart van een diner ter gelegenheid van Donkersloots zestigste verjaardag en een uitnodiging voor een Donkersloot-herdenking op 14 maart 1966.

41. DOR, Moshe Handgeschreven, gesigneerde brief aan de Nederlandse schrijver Manuel van Loggem (1985). Luchtpostpapier met afzender en geadresseerde plus drie postzegels op de voorzijde, vriendelijke brief (in het Engels) op de achterzijde (16 regels). 27 x 20 cm. Gedateerd ‘March 10, 1985’. Iets gekreukt en licht beschadigd.
€ 50
* Over het ter vertaling aanbieden van Van Loggem’s roman over Mozes bij een Israëlische uitgeverij, maar het mocht niet baten: ‘Your Moses is not their Moses’. Moshe Dor (1932-2016) had in 1985 Nederland bezocht, wat resulteerde in de vertaling van enkele van zijn gedichten in het Nederlands. Hij had veel Nederlandse schrijvers ontmoet, onder wie Van Loggem (1916-1998).

42. (EEDEN, Frederik van). TIDEMAN, P. Gesigneerde, handgeschreven brief aan ‘Rees’ ofwel dr. A.J. Resink. 27,8 x 21,5 cm. Opgeplakt op een albumblad, maar de brief is helemaal leesbaar. Gedateerd ‘Bloemendaal, 27 October 1942’. 43 r. Wat roestig.
€ 75
* Pet Tideman (1871-1943) is ziek, maar zijn vrouw is nog zieker. Kennelijk zijn Pet en de twee jaar jongere ‘Rees’ oude vrienden. Hij prijst de artikelen van Resink, en hoopt dat zijn oude vriend hem zijn schrijfwerk zal blijven toesturen, want hij heeft alleen maar zijn pensioentje. Tideman denkt terug aan Van Eeden en heeft spijt van zijn ‘bruut en ongepast’ optreden tegenover hem in de Nieuwe Gids-tijd, de jaren 1891-1892. Uitvoerig hierover G.H. ‘s-Gravesande, De geschiedenis van De Nieuwe Gids, hoofdstuk 19.
Deze brief is afkomstig uit de collectie van een grafologisch geïnteresseerde handschriftenverzamelaar en kunstschilder, P. Mulder, die verschillende brieven aan A.J. Resink bezat. Peter Mulder (1902-1967) woonde eveneens in Blaricum. Op de achterkant is een brief geplakt van Mathilde Wibaut-Berdenis van Berlekom, voorzitter van de Bond van Sociaal-Democratische Vrouwenclubs (5 r.), gedateerd ’30 Oct. ’36’.

43. EIJKELBOOM, Jan Getypte brief aan ‘Zeer geachte heer [Kees] Lekkerkerker’. 27,4 x 21,4 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘J Eijk’ en gedateerd ‘A’dam, 14/7/57’. 19 regels tekst. Iets gekreukt.
€ 85
* Sympathiek schrijven van de Amsterdamse werkstudent Eijkelboom, die via-via had vernomen dat Lekkerkerker veel correctiewerk voor Engelse uitgevers zou hebben. ‘Nu corrigeer ik zelf sinds ongeveer een maand een Engelse bijbel voor de firma Debussy; ik ken dus enigszins het klappen van de zweep’. Eijkelboom zou graag de verzoeken overnemen waaraan Lekkerkerker niet kan voldoen.

44. ELDEN, W. van Drie getypte, gesigneerde brieven aan A.F. Ruitenberg-de Wit uit 1960 en 1964 over vertalingen uit het Engels, Latijn, Italiaans en Middelhoogduits. 27 x 21 cm. Vier bladen, alle met gedrukt briefhoofd. Samen 131 regels incl. geciteerde gedichten. Gevouwen, één geniet.
€ 40
* Gedetailleerde inhoudelijke brieven, uitvoerig over vertalingen door Willem van Elden (1899-1983) van Shakespeare, de Carmina Burana, vroege Italiaanse dichters en de minnezanger Der von Kürenberg. Anna Frederika Ruitenberg-de Wit (1911-1992), die klassieke letteren had gestudeerd, publiceerde over Achterberg en A. Roland Holst.

45. EMMA, Koningin Handgeschreven notitie van Koningin Emma der Nederlanden (1858-1934). Uit een notitieblok met één kartelrand. 8,1 x 11,8 cm. Eenzijdig beschreven. Wat gekreukt.
€ 180
* Briefje van de Koningin-Moeder, na het overlijden van koning Willem III. ‘Meinem lieben Pathchen/ 31 Mai 1892/ Emma’. Dit briefje begeleidde ongetwijfeld een cadeau aan haar peetvader, van wie ons de naam onbekend is. Het handschrift van koningin Emma is zelden op de markt.

46. ERENS, Frans Zeer omvangrijke collectie manuscripten en overdrukken van deze Limburgse Tachtiger. Acht schoolschriften, vele tientallen grote en kleinere manuscripten (soms met onvindbare overdrukken), enkele brieven aan Erens en een originele foto van de schrijver. In totaal circa 650 beschreven pagina’s.
€ 6500
* Dit bijzondere, veelzijdige en nooit bestudeerde archief laat Erens in al zijn facetten zien: als jurist, als reiziger, als katholiek en vertaler van Augustinus en Thomas a Kempis, als criticus, als groot kenner van de Franse literatuur en auteurs, als Limburger, als vernieuwend schrijver en als gewaardeerd collega. Vooral de acht schoolschriften zijn een absolute, tot nu toe onbekende goudmijn: ze bevatten zowel (aanzetten tot) scheppend proza (deels ongepubliceerd!) als concepten van brieven aan schrijvers, uitgevers, dominees en makelaars (welke als een alternatief dagboek kunnen worden beschouwd, een onmisbare aanvulling op Vervlogen jaren). Het is uitzonderlijk dat dit archief 85 jaar na het overlijden van Erens nog bij elkaar is!
Uitgebreide beschrijving op aanvraag.

47. EYSSELSTEIJN, Ben van Handgeschreven brief aan ‘Beste Joop [Lücker]’. 25,6 x 20,9 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘BenvanEysselsteijn’ en gedateerd ‘Rijswijk, 10 December 1943’. 23 regels tekst.
€ 50
* Uitgebreide brief aan de journalist van De Telegraaf met persoonlijke wederwaardigheden. ‘Wat duurt de oorlog vervloekt lang, hè? De geallieerden hebben geen haast, ik geloof dat die in een voor hen veilig (en wat menschenlevens betreft: het minst kostbaar) tempo dezen strijd aan het winnen zijn. Vermoedelijk zal het voorjaar 1944 de groote verrassing brengen’. Van Eysselsteijn schrijft door aan zijn oeuvre: zeeverhalen, een griezelnovelle, Verweerde Steenen. Van Dorre Grond en Tussen Zuiderkruis en Poolster verschijnen binnenkort nieuwe drukken. Achterop de brief schrijft de auteur ‘een herinnering aan 11 Nov., St Maarten-avond in Groningen, als de kinderen met lampions erop uittrekken’: een mooi vers van 35 regels.

48. KLOMPÉ, Marga Collectie brieven aan Nico Wijnen (1958-1979). Vijf brieven en een visitekaartje (en drie enveloppen), de meeste getypt en gesigneerd in pen en vanwege Wijnens functie als secretaris van de Haagse Kunstkring, en een persoonlijke, geheel met de hand geschreven.
€ 120
* De oudste brief, van 23 december 1958 is een vriendelijke afwijzing van een uitnodiging voor het bijwonen van een voordrachtavond, gesigneerd ‘De Minister van Maatschappelijk werk/ (handt.)’, op officieel ministerieel papier, met dienstenvelop. De tweede (1968), eveneens op officieel ministeriepapier, dankt hartelijk voor de bloemengroet en noemt ook (indirect) de mogelijkheid van subsidie via de Zomerpostzegels, hetgeen helaas niet door kan gaan. Het visitekaartje (1968) heeft de handgeschreven toevoeging ‘De paashaas wordt hartelijk bedankt!’. Dan zijn er twee brieven uit 1978 en 1979, waarin Klompé meldt niet bij een bijeenkomst te kunnen zijn: ‘Dit spijt mij bijzonder want ik heb hele grote waardering voor het werk van Ida Gerhardt’. De persoonlijke brief aan ‘Cher Amice’ is gedateerd ’29 Jan. 1978′ en dankt zeer hartelijk voor de dichtbundel ‘met het hartelijk woord voorin’.

49. GOSSAERT, Geerten Getypte brief aan ‘Waarde Welter’. 19,5 x 15,0 cm. Vouwblad. Twee bladen. Recto (2 x) en verso (1 x). Gesigneerd ‘Gerretson’ en gedateerd ‘Utrecht, 9 Maart 1955’. 57 regels tekst.
€ 50
* Gossaert dankt Welter (1880-1972; minister en kamerlid) uitgebreid voor diens toespraak bij zijn zeventigste verjaardag en ondersteunt Welters voorstel om Amsterdam als hoofdstad van het Koninkrijk te herstellen. Voorts over Beel en zaken in de Eerste Kamer en over de viering van de zeventigste verjaardag van Gerbrandy.

50. GÓTH, Sárika Handgeschreven brief aan ‘Geachte Mevrouw Marquinie’. 12,5 x 10,0 cm. Op een kaart met afbeelding van een tekening. Eén blad. Horizontaal gevouwen. Gesigneerd (ook nog eens op de bedrukte kant), gedateerd ‘Amsterdam, 10 April 1970’. 19 (korte) regels tekst. Met twee krantenknipsels in een envelop met plaksporen.
€ 15

51. GRAVESANDE, G.H.’s- Handgeschreven brief op papier van Het Vaderland aan ‘Waarde Heer Hoornik’, gedateerd ’21 Aug 1940′. Aan Hoornik p/a Algemeen Handelsblad, Amsterdam, als redacteur van Criterium. 12 regels. Over de drukproeven van het Marsmannummer van Criterium, om te gebruiken voor Het Vaderland. Verder wil hij Hoorniks ‘aandacht vestigen op verzen door Noordstar (dr Tammes) geschreven. Wellicht is dat iets voor Criterium’. Ten derde heeft hij verzen onder zijn berusting ‘van een jongen dichter, Anton v.d. Vet, waar ik wat in zie. Mag ik hem raden werk naar U te zenden, eventueel voor Criterium?’.
€ 30
* Anton van der Vet (1919-1997), later redacteur van het Algemeen Dagblad, zou verzen publiceren in De Gemeenschap en in Ad Interim.

52. HAAN, Jacob Israël de Handgeschreven brief aan ‘Zeer geachte Heer [Victor] Van Vriesland’. 20,9 x 13,3 cm. Op eigen briefpapier. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Jacob Israël de Haan’ en gedateerd ‘Amsterdam, 16.12.14’. 11 regels tekst.
€ 350
* Over een lezing die Van Vriesland zou houden. Tevens over het door Lucien Wolf opgerichte Darkest Russia en The Daily Chronicle, waarin recensies van De Haans In Russische gevangenissen (1913) waren opgenomen. ‘Ik geloof ook in Fransch-Zwitsersche bladen maar ik bezit die niet en kan ze ook niet krijgen’. Brieven van De Haan komen maar zelden op de markt.

53. (HATTUM, Jac. van) Liber amicorum Jac. van Hattum. (Luxe-exemplaar met 3 brieven van medewerkers: Ed. Hoornik & Bert Voeten). (Amsterdam, de Beuk, 1955). Linnen. (88) p. 1e druk.
€ 75
* Een van een beperkt aantal in linnen gebonden exemplaren.
Bijgevoegd:
1. Ed. HOORNIK, Handgeschreven, gesigneerde brief aan ‘Mijne Heren’. 20 x 13,5 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Ed Hoornik’ en gedateerd ’24 Aug. ’54’. 5 regels tekst. Hoornik verklaart zich bereid ‘zitting te nemen in de redactie van een Liber Amicorum voor Jac. van Hattum’.
2. Bert VOETEN, Getypte, gesigneerde brief aan ‘Waarde heer Veldman’ (sic!). 21,3 x 13,7 cm. Op eigen briefpapier. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Bert Voeten’ en gedateerd ’17-12-54′.5 regels tekst. ‘Hierbij het beloofde versje voor het Liber Amicorum J.v.H. Verschijnt het eigenlijk bij De Beuk?’.
3. Ed. HOORNIK, Handgeschreven, gesigneerde brief aan ‘Geachte heer Simons’. 21,6 x 13,7 cm. Op briefpapier van de ‘Stichting voor Culturele Samenwerking’. Alleen recto. Gesigneerd ‘Ed Hoornik’ en gedateerd ’21 Dec ’54’. Alleen recto. 3 regels tekst. ‘Hierbij het stukje over Van hattum en een gedichtje van Mies Bouhuys voor het vriendenboek van Jaap’.
Het Liber Amicorum bevat verder bijdragen van o.a. Gerrit Achterberg, J.C. Bloem, C. Buddingh’, Jan Hanlo en Adriaan Morriën.
Leuk ensemble!

54. HAZEU, Wim Getypte brief aan ‘Beste Willem’ (Huijer). 29,6 x 21.0 cm. Op briefpapier van de uitgeverij. Alleen recto. Gesigneerd en gedateerd ‘Baarn, 9 mei 1980’. Vijf regels tekst. In de originele envelop.
€ 20
* Hazeu (biograaf van Lucebert, Slauerhoff, Escher, Toonder, Vestdijk e.a.) dankt antiquaar Willem Huijer voor zijn originele brief bij het bereiken van Hazeus vijftigste verjaardag (‘bij het verder oversteken van de rivier’) en waarschuwt Huijer alvast voor diens vijftigste verjaardag: ‘(…) het zijn een paar zware meters. Dus bereid je er op voor door je er niet op voor te bereiden’.
Bijgevoegd: doorslag van de brief van Huijer aan Hazeu. 14 regels tekst.

55. HEYENBROCK, Herman Gesigneerde, handgeschreven brief aan dr. A.J. Resink. Op papier met gedrukt briefhoofd ‘Museum van den Arbeid’. Tweezijdig beschreven. Gedateerd ‘Blaricum 4 Jan 32’. Opgeplakt op een albumblad, maar geheel leesbaar. 51 regels.
€ 75
* Herman Heyenbrock (1871-1948) is vooral bekend als de schilder van de industrie in Nederland: werkplaatsen, stoomlocomotieven in actie, en dergelijke. ‘Waarde heer, ik dank je voor je beste wenschen, die ik nu wel zeer behoef’. Heyenbrocks jongste dochter Vera was op 10 december 1931 overleden, 31 jaar oud. Heyenbrock zelf is ziek, al is hij weer wat opgekrabbeld – hij tekent wat en schrijft brieven. Resink had hem een schematische tekening gestuurd met ‘ingeplakte voorwerpjes’, kennelijk voor het Museum van den Arbeid dat Heyenbrock aan het inrichten was (Rozengracht 224, Amsterdam). Maar Heyenbrock ziet er niet veel in.
In het voorjaar wordt er een nieuwe vleugel van het Museum geopend, gewijd aan elektriciteit, enkele zaaltjes over verf, en drie met ‘nieuwe statistiek teekeningen van Prof. Neurath uit Weenen’. De helft van de brief wijdt Heyenbrock aan de details van de inrichting van de nieuwe zalen, waarin electriciteit in alle aspecten wordt belicht, van telefoon tot röntgenapparaten. Op de achterkant zijn afbeeldingen van portretten van Heyenbrock en een schilderij geplakt.

Dr. Albertus Johan Resink (1873-1946) was een kunstzinnige bioloog-filosoof met belangstelling voor theosofie en parapsychologie. Hij was onder meer kandidaat-lid voor de Kunstenaarspartij bij de verkiezingen voor de Tweede Kamer van 1922.

Deze brief is afkomstig uit de collectie van een grafologisch geïnteresseerde handschriftenverzamelaar en kunstschilder, Petrus Mulder (1902-1967), die verschillende brieven aan A.J. Resink bezat.

56. HORST, George ter Gesigneerde foto van de beeldhouwer leunend tegen een van zijn werken. 14,7 x 10,3 cm. Kennelijk zelf afgedrukt. Circa 1974. Op het beeld gesigneerd ‘Q/ G. ter Horst’ met een hartje. Aan de achterkant wat vouwtjes.
€ 20
* Met ongedateerd krantenknipsel over Ter Horst (geboren 1948).

57. HOUWINK, Roel Handgeschreven brief aan ‘Zeer geachte mej’. 22,4 x 14,6 cm. Op briefpapier ‘Opwaartsche Wegen’. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘RHouwink’ en gedateerd ‘Zeist, 2 Juni 1937’. 9 regels tekst. Geperforeerd.
€ 20
* Charmante afwijzingsbrief: ‘uw gedichten zijn o.i. nog niet rijp voor publicatie. De geest, die uit uw verzen spreekt, is ons sympathisch, maar u weet uw gevoel nog niet zoodanig te beheerschen, dat u “poëzie” kunt schrijven’.

58. IBO, Wim Handgeschreven brief aan ‘Beste Gerda Leegsma’. Eén blad. 29,6 x 20,9 cm. Alleen recto. Gesigneerd ‘Wim Ibo’ en gedateerd ‘XXX [= Amsterdam] 19 10|5 84’. 7 regels tekst. Twee perforatiegaatjes.
€ 20
* Antwoord op een verzoek een toespraak af te staan aan een boek voor afasie-patiënten. De bekende cabaretier staat een ‘kort-en-bondig speechje’ uit 1980 af. ‘Ik hoop dat u ’t kunt gebruiken!’ In een postscriptum geeft hij nog eens zijn juiste huisnummer: ‘niet 876, maar: 87B’.

59. IN AANBOUW Groot archief van de Nederlandse vooroorlogse literaire almanak In Aanbouw. Originele correspondentie, kopij, redacteursaantekeningen, foto’s en illustratiemateriaal. Ca. 500 getypte danwel handgeschreven brieven van 140 jonge Nederlandse en Vlaamse schrijvers, onder wie Bertus Aafjes, Anna Blaman, Johan Daisne, Bert Decorte, Chr.J. van Geel, Jan d’Haese, Jac. van Hattum, Jacob Hiegentlich, Ed. Hoornik, Karel Jonckheere, Cor Klinkenbijl, Louis Th. Lehmann, A. Marja, Adriaan Morriën, F.C. Terborgh, M. Vasalis, Ab Visser en de uitgeverijen Leopold en Manteau; 150 conceptbrieven en beoordelingsformulieren van redacteur K. Lekkerkerker; 40 originele zwart-witfoto’s en tekeningen; drukproeven, knipsels en promotiemateriaal; brieven over de herdruk ter gelegenheid van de 50e verjaardag van de almanak. 1938-1946; 1989.
Prijs op aanvraag
* Fascinerend archief van de fraai geïllustreerde literaire almanak In Aanbouw, waarin niet minder dan 53 jongeren uit de Lage Landen hun (eerste) werk publiceerden. Deze door K. Lekkerkerker samengestelde almanak In Aanbouw wordt wel beschouwd als de belangrijkste bloemlezing van het interbellum.
Deze brieven van (veelal mannelijke) dichters en prozaïsten handelen over hun recente werk, hun levensloop (tot dusver) en hun portretten. Dit archief bevat niet alleen volledige correspondenties, maar brengt ook Lekkerkerkers werkzaamheden in kaart, van het overleg met de Nederlandse uitgeverij Leopold en de Vlaamse uitgeverij Manteau tot de te organiseren langs boekhandels reizende In Aanbouw-tentoonstelling.
Auteurs als Lehmann en d’Haese overladen Lekkerkerker met uitvoerige brieven en talloze gedichten en verhalen. Andere mogelijke bijdragers zijn meer gereserveerd: de legendarische bibliofiel Emile van der Borch van Verwolde weigert pertinent een portret af te staan, Belcampo vindt zichzelf te oud voor een jongerenalmanak en de diplomaat Reijnier Flaes wenst niet geassocieerd te worden met zijn pseudoniem F.C. Terborgh. Tot Lekkerkerkers verdriet beantwoordt M. Vasalis het verzoek tot deelname met een (weliswaar charmante) afwijzingsbrief.
Na het verschijnen van In Aanbouw blijft Lekkerkerker met sommige bijdragers corresponderen over literatuur en meer persoonlijke zaken. In dit archief bevinden zich ook de gedichten en verhalen die overbodig of ongeschikt werden geacht, waaronder een satirisch sonnet van Chris van Geel Jr. en een kort verhaal van Terborgh.
“U zult het [portret] echter niet krijgen, en ik hoop dat dit U teleurstelt! Ik houd het er voor dat een portret en een gedicht elkaar niet goed verdragen” (Van der Borch van Verwolde, 1-12-1938); “Mij is om verschillende redenen er zeer veel aan gelegen dat mijn pseudoniem (F.C. Terborgh) voor zoo veel mogelijk gerespecteerd wordt. Een portret moet ik derhalve weigeren. Een zeer beknopte en onvolledige biographie zou kunnen worden verstrekt. Een bibliographie van niets is moeilijk te geven” (Flaes, 6-1-1939); “Mijn schrijfdrift is belangrijk ouder dan mijn literaire loopbaan die beperkt is tot de publicatie van wat verzen in Helikon en van wat verzen en een korte novelle in Werk. Leopold en Gorter vonden mijn liefde voor poezie het eerst gereed. De Balzac en Dostojewsky leerden mij waardoor en waarom er geschreven moet worden” (Blaman, 29-7-1939); “Ik ben 1,77m lang, weeg 70 k.g., heb enige jaren gehockeyd en beoefen nu athletiek. Ik schrijf verzen sinds 1936, maar vind Bix Beiderbecke een grotere dode dan Rilke. Mijn werkwijze bestaat uit het imiteren van anderen, dat ik gepubliceerd word is geheel buiten mijn toedoen” (Lehmann, autobiografie 1939).
Belangrijk, veelzijdig materiaal van veel beginnende auteurs – sommige met een glansrijke schrijverscarrière in het verschiet, andere tot vergetelheid gedoemd.

60. JONG, Dr. Loe de Getypte brief aan de Hoogedelgestrenge Heer B.L. de Goede, Lnt.-Kol. der Inf. KNIL b.d. Op papier van het Rijksinstituut voor Oorlogsdocumentatie. Gedateerd ’22 oktober 1969′ en gesigneerd in vulpen. 15 regels tekst. Gevouwen. Met bijbehorende dienstenvelop van het RIOD en de in potlood geschreven conceptbrief (drie kantjes) van luitenant-kolonel De Goede, waar de brief van De Jong het antwoord op was.
€ 50
* In deze brief gaat De Jong diplomatiek om met de kritiek van De Goede over het onvoldoende vermelden van de noodlottigheid van de politiek van het ‘gebroken geweertje’ in het zojuist verschenen deel I van Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog en de somberstemmende parallellen in de politiek van Ao. 1969. Ook over de benoeming van prins Bernhard tot kapitein van het KNIL, die De Jong vergeten was te noemen.

61. JULIANA, KONINGIN 21 negatieven in originele enveloppe van foto’s gemaakt tijdens het staatsiebezoek van koningin Juliana en prins Bernhard aan San Francisco, 17-19 april 1952. 21 negatieven in originele envelop gemaakt tijdens het bezoek van Juliana en Bernhard aan San Francisco, 17-19 april 1952. 21 verschillende negatieven. 12,5 x 10,0 cm. Opschrift (getypt): ‘Holland – Queen Juliana – S.F. Visit – at palace Hotel – Mayor Elmer Robinson’ Naam van de fotograaf moeilijk te lezen, mogelijk ‘Needham’. Goede kwaliteit.
€ 120
* Afkomstig uit het archief van het Amerikaanse dagblad The San Francisco Examiner. Foto’s van Juliana en Bernhard, van burgemeester Elmer Robinson en van het rijkelijk toegestroomde publiek.

62. KEULEN, Mensje van Handgeschreven briefje. 21,2 x 15,4 cm. Alleen recto. Gesigneerd ‘Mensje van Keulen’ en gedateerd ‘Amsterdam, 29 juni 1983’. 6 regels tekst.
€ 15
* Verhuisbericht van de schrijfster: ze geeft zowel haar oude als haar nieuwe adres.

64. KLAASSE, Piet Handgeschreven brief aan Guus & Annie Marquinie-Vercruysse. 22 x 17 cm. Op een uitnodiging voor een tentoonstelling (1976). Eén blad. Gesigneerd (ook nog eens op de bedrukte kant), niet gedateerd. 8 regels tekst. Horizontale vouw. Met twee reproducties en een krantenknipsel in een envelop met plaksporen.
€ 15
* Klaasse is blij met de ‘fanmail’; hij is evenals het echtpaar Vercruysse zelf Zeeuw van afkomst, maar had nooit een expositie in Zeeland.
Piet Klaasse (1918-2001) was tekenaar en illustrator, hij maakte verschillende Kinderboekenweekgeschenken.

65. KOENEN, Marie Handgeschreven brief aan ‘Beste Hans’. 16,5 x 10,7 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Marie Koenen’ en gedateerd ‘Osborne Hotel/ Brugge, 13 Febr. 1939’. 44 regels tekst.
€ 25
* De Limburgse schrijfster (1879-1959) blikt terug op het feest ter gelegenheid van haar zestigste verjaardag, dat ze ‘bij m’n beste vrienden in Zuid-Limburg (mocht) vieren’. Ze schrijft uitvoerig over hoe druk ze het heeft, onder meer met achterstallige correspondentie ‘Als ik me niet tot vlugschriften bepaalde, zou ik m’n dagen wel geheel aan brievenschrijven moeten besteden’. Ze eindigt met een bemoedigend woord: ‘Blijf onversaagd streven naar de vervulling van je idealen. Sursum Corda!’

66. KOMRIJ, Gerrit Handgeschreven ansichtkaart aan ‘Ernst-Jan Engels & Danny Fombach’. 10,3 x 14,8 cm. Alleen verso. Niet gedateerd (datum poststempel: ‘9-6-1973’). 2 regels tekst.
€ 95
* Vrolijke vakantiegroet aan Reve’s vriend en diens vriendje. ‘Veel groeten uit Albi/ van Charles & Gerrit!’
In februari 1973 was Reve’s roman Lieve Jongens verschenen, waarin Hofman en Komrij worden opgevoerd als de aantrekkelijke ‘Freddie L.’ en de oude ‘Albert S.’ Komrij was not amused, aldus Onno Blom.

67. LEHMANN, L.Th. Handgeschreven brief aan ‘Beste Theo [Sontrop]’. 29,7 x 20,8 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Louis’ en gedateerd ‘Amsterdam 12 April 1993’. 49 regels tekst. Met originele envelop.
€ 75
* Heel aardige brief over een honorarium (‘Excuseer dus gezeur’), een voor Maatstaf te bespreken literatuurgeschiedenis (‘Daarin staan vele interessante zaken, maar ik begrijp nog steeds niet wat de auteur ermee wil’) en schrijverij (‘Ik schrijf nu gefundeerde stukjes, een neiging die moeilijk was in de Litterair Paspoorttijd, toen ik ervan moest leven’). Lehmann heeft een idee voor een nieuw soort ultrakorte kritieken en geeft er drie voorbeelden van: ‘[…] Cees Nooteboom Mokusei: Wist niet dat Mokussen eieren legden. Milan Kundera The intolerable lightness of ….?: Centraal-Europees macho-gezanik’.

68. LOESBERG Getypte brief aan ‘Mijne Heren’. Eén blad. 29,7 x 21,0 cm. Alleen recto. Gesigneerd ‘R.A. Loesberg’ en gedateerd ‘Rotterdam, 27 december 1971’. 16 regels tekst.
€ 75
* Vroege post van Loesberg (1944-1990) aan de redactie van het tijdschrift De Gids. De brief gaat over een eerder gezonden manuscript met de titel ‘Ontbijt’: ‘Tot op heden mocht ik nog geen reactie ontvangen, zodat ik mij afvraag of het manuscriptje wel te juister plaatse is aangekomen’. De schrijver vermoedt waarom het niet geretourneerd is: ‘een postzegel van f 1 sloot ik erbij in. Inmiddels zijn de tarieven van de P.T.T. verhoogd zodat het bedrag thans onvoldoende is geworden’.

69. LOESBERG Handgeschreven brief aan ‘Mijne Heren’. 29,7 x 21,0 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Loesberg’ en gedateerd ‘Rotterdam, 4 januari 1972’. 8 regels tekst.
€ 75
* Vroege post van Loesberg (1944-1990) aan de redactie van het tijdschrift De Gids. Loesberg schrijft: ‘In verband met het Mondriaan-jaar (1972) doe ik u hierbij enige van mijn gedichten toekomen, betrekking hebbend op M.’ Mooi om te zien dat de schrijver zijn initialen al weglaat.

70. LOGGEM, Manuel van Handgeschreven brief aan ‘Beste [Ernst] Lampe’. 22,0 x 13,8 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘vanLoggem’ en gedateerd ’10/10/49′. 6 regels tekst.
€ 16
* De schrijver herinnert zich een belofte: ‘De afspraak was dat je van mij een bundeltje van Max Dendermonde zou krijgen […] Hier is het dus’. Ernst Lampe was een groot verzamelaar, vooral van handschriften van schrijvers.

71. MAARTENS, Maarten Handgeschreven brief aan ‘Dear Sir’. 17,8 x 11,3 cm. Gevouwen blad en enkel blad rouwpapier, vroeger aan de rand aan elkaar vastgelijmd. Vijf van de zes bladzijden beschreven. 53 regels. Brief in het Engels met gedrukt briefhoofd (‘De Zonheuvel,/ Doorn’), gesigneerd ‘”Maarten Maartens”‘ (tussen aanhalingstekens) en gedateerd ’14-X-’06/ Holland’. Lijmsporen en kleine gaatjes waar wellicht een visitekaartje aan de brief was gespeld.
€ 95
* Uitgebreide brief aan een ‘Dear Sir’ in Pittsburgh, die een lezing had gegeven en hem voor een logeerpartij had uitgenodigd. Maartens schrijft: hij is ‘just back from the Aberdeen festivities, where I met Mr. Carnegie who renewed his invitation to my daughter’. Hij zal graag komen, maar ziet er vanwege een slechte gezondheid tegenop om een snel schip naar de VS te nemen. Hij heeft echter gehoord dat er ook grote schepen bestaan die niet te snel varen, ‘which minimise the commotions of a voyage that looks so formidable from here & is nothing at all to you. I am a disgraceful sailor, but America is worth even that – can any man say more?’ Maartens vraagt zich af of hij zijn achttienjarige dochter mee kan nemen. Hartelijke brief van een vriendelijke en enigzins pedante heer, die graag de namen van zijn beroemde vrienden laat vallen: Andrew Carnegie en Admiraal F.E. Chadwick. Ook vraagt hij in het Latijn de goden om welwillendheid (‘Dii, favete!’) als hij een reis door Noord-Amerika overweegt.
Maarten Maartens is het pseudoniem van de Nederlander J. van der Poorten Schwartz (1858-1915), die vrijwel uitsluitend in het Engels schreef. Vooral dankzij een fikse erfenis kon het echtpaar Van der Poorten Schwartz in Doorn een luxueus neorenaissancepaleisje laten bouwen, dat te zijner ere nog steeds het Maarten Maartenshuis heet en nu een conferentieoord herbergt.
Niet in The Letters of Maarten Maartens (1930).

72. MAARTENS, Maarten Handgeschreven brief aan uitgever Funk & Wagnalls in Londen. 17,7 x 11,2 cm. 4 p. waarvan 2 beschreven en 1 met stempel van de uitgever. Gesigneerd ‘Maarten Maartens’ (dik onderstreept) en gedateerd ’11-11-’13’/ Holland’. 17 regels. Brief in het Engels met gedrukt adres ‘De Zonheuvel, Doorn.’. Met gaatjes waar wellicht een visitekaartje heeft gezeten. Vage lijmsporen aan achterzijde.
€ 85
* Vol verbazing over een boek dat Josua van der Poorten Schwarz, alias romanschrijver Maarten Maartens (1858-1915), was toegezonden door Funk & Wagnalls: ‘On my return, this day, from a prolonged absence abroad, I find the book you have kindly sent me. I stand before it, spellbound, as I once stood before the Great Pyramid’. Het gaat hier wellicht over de eerste druk van Funk & Wagnalls Standard Encyclopedia. Er staan nog een paar andere ietwat merkwaardige uitdrukkingen van bewondering in deze brief: ‘Your book looks a large one. But the moment we realize in it the Liebig of men’s intellect since Adam, how compactly reasonable in size it appears!’ Liebig was een bekend merk bouillonblokjes. Geen wonder dat de klerk van Funk & Wagnalls er in potlood boven schreef: ‘Please make 3 copies for Prof [Alphonso A.] Hopkins’, mogelijk om er citaten van te maken voor reclamedoeleinden. Niet in The Letters of Maarten Maartens (1930).

73. MARCHANT, C.W. Handgeschreven brief aan ‘Juffrouw Wijnants’. Op gelinieerd blocnotepapier. Eenzijdig beschreven. Gedateerd ’27 Oct. ’34’. Opgeplakt op een albumblad. 23 r. Gevouwen en met notitie ‘hoog niveau’.
€ 35
* Cornelia Wilhelmina (‘Mien’) Marchant (1866-1952) was kunstschilder; ze was de zuster van minister Henri Marchant, bekend van de spellingshervorming. Deze vriendelijke brief vergezelde een pak oude schildersmaterialen als geschenk voor de kunstschilder Petrus Mulder, die ook een grafologisch geïnteresseerde handschriftenverzamelaar was (1902-1967).

74. (MARSMAN, H.) Gedrukte herinnering van de tandarts aan ‘Weled. Gestr. Heer/ Mr. Marsman/ Oudwijkerlaan 4bis’. 3,5 x 7,3 cm. Met gedrukt briefhoofd ‘M.R. van der Molen/ tandarts/ Maliebaan 84/ Utrecht’. 5 regels gedrukte tekst, datum en tijdstip met de hand ingevuld.
€ 150
* De dichter H. Marsman wordt ‘ter verdere behandeling’ verwacht bij de tandarts op vrijdag 22 februari 1935, ‘te 9 1/4 uur’. Marsman schreef op het kaartje (ondersteboven) de volgende aantekening: ‘Koch. 12a Fluweelenburgwal’, waarschijnlijk het adres van een andere tandarts in Den Haag. Odontologisch curiosum!

75. MIJNSSEN, Frans Handgeschreven brief aan ‘Waarde [Victor] van Vriesland’. 17,1 x 13,5 cm. Eén vouwblad. Alleen recto. Gesigneerd ‘F. Mijnssen’ en gedateerd ‘Den Haag/ 10 Juli 1938’. 12 regels tekst.
€ 20
* Over de 75e verjaardag van de toneelschrijfster J.A. Simons-Mees, ‘den 26en dezer’. ‘Ik zou naar aanleiding daarvan gaarne probeeren een stukje over haar te schrijven’. Mijnssen polst hoofdredacteur Van Vriesland of De Groene Amsterdammer in principe iets voelt voor een dergelijke tekst. ‘En zoo ja, hoe gaat dat dan met het corrigeeren van de drukproef en wanneer uiterlijk zou je het moeten hebben?’ Frans Mijnssen zou zijn lovende tekst publiceren in De Groene van 23 juli 1938 onder de titel ‘J.A. Simons-Mees 75 jaar’.

77. NIJHOFF, A.H. Handgeschreven brief aan ‘Lieve Victor [van Vriesland?]’. 25,3 x 18,1 cm. Alleen recto. Gesigneerd ‘Netty’, niet gedateerd. 11 regels tekst.
€ 20
* Antoinette Nijhoff kondigt voor de volgende dag (‘Vrijdag’) een kort bezoek aan, maar ze moet eerst nog naar Rotterdam en Den Haag. ‘Ook weet ik geen tijd te noemen. Adieu – in haast -‘.

78. NIJHOFF, A.H. Handgeschreven brief aan Adriaan Roland Holst. 28,7 x 20,2 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Netty’ en ongedateerd [jaren ’20]. 15 regels tekst. Incompleet: laatste blad van een meerbladige brief. Met latere aantekening in het handschrift van Roland Holst: ‘van Mevr. A.H. Nijhoff-Wind aan A.R.H. – schrijfster van “Twee meisjes en ik”‘.
€ 38
* Over literatuur en beeldende kunst in Parijs, waar Antoinette Nijhoff vermoedelijk verbleef: ‘Als je ooit in Parijs komt moet je even het Louvre binnen loopen […] Er hangt hier in een museum een prachtige Velasquez, een meisjeskop, maar zóó hooghartig en edel – ! Ik heb een gevoel, dat de Spaansche kunst mij meer aantrekt dan de Italiaansche’. Eindigend met een aansporing om gedichten te sturen: ‘zend het mij dan – Eigenlijk is schoonheid, in welken vorm ook, een doodelijk vergif, vind je niet? Maar sleepend en kwellend’.

79. NOORDSTAR, J.C. Als: A.J.P. TAMMES Handgeschreven brief en handgeschreven briefkaart aan ‘Hooggeachte Secretaris’. 1. 13,8 x 8,9 cm. Alleen recto. Gesigneerd ‘A.J.P. Tammes’ en gedateerd ’14-VI 60′. 10 regels tekst. 2. 13,4 x 21,4 cm. Op eigen briefpapier. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘A.J.P. Tammes’ en gedateerd ‘Amsterdam, 10 aug. ’60’. 14 regels tekst.
€ 65
* In beide brieven excuseert Tammes zich voor het feit dat hij door ‘opeenstapeling van werkzaamheden’ en een aanstaande reis geen andere verplichtingen kan aangaan, zoals het bespreken van ‘Smit, Neutraliteitspolitiek’ voor De Gids. Maar: ‘ik zal het zeker eens een keer goed maken’.
Bijgevoegd: Doorslag van een getypte brief van een vasthoudende redacteur van De Gids, die aanvangt met ‘Ofschoon u ons teleurstelling op teleurstelling bereidt, hoop ik toch dat u thans het spreekwoord van de winnende aanhouder bewaarheiden zult’…

80. NORD, Max Handgeschreven briefkaart aan ‘Beste Max [Schuchart]’. 15,1 x 10,4 cm. Alleen recto. Gesigneerd ‘Max’ en gedateerd ’16-3-’44’. 10 regels tekst. Perforatiegaatjes.
€ 20
* Over de onbereikbaarheid van Schuchart, die Nord meermalen vergeefs heeft opgebeld. En: ‘Wil je mij dan even berichten hoe of wat. Van Sp[ierdijk?] hoorde ik nog steeds niets….’

80 A. OORT, Jan van Koningin Wilhelmina (?) als jonge vrouw. Originele potloodschets. Geknipt uit een blad geschept tekenpapier met watermerk. 160 x 130 mm. Verso een meer schetsmatige tekening van een wassende vrouw, met daaronder een rood stempeltje ‘Atelier Jan van Oort 1867-1938’. Aan twee kanten wat rafelig.
€ 50
* Driekwart-portrettekening van een staande jonge vrouw met hoed, van wie het gezicht in schaduw is gehuld. Het profiel van het gezicht, de houding en de breedgerande hoed roepen de kenmerkende gestalte van koningin Wilhelmina in gedachte, zoals zij er in de periode na haar huwelijk uitzag.
Jan van Oort was verantwoordelijk voor de illustraties in de Verkade-albums Lente-Zomer-Herfst-Winter en vele vergelijkbare publicaties.

81. PERK, Jacques Handgeschreven brief aan ‘Lieve paatje en best moesje’. 21,2 x 13,6 cm. Gevouwen blad, aan drie zijden beschreven. Gesigneerd ‘Jacqus’ en in andere hand gedateerd ‘Delft, 31 Dezember 1866’. 51 regels tekst.
€ 5000
* Zeer charmante brief van de piepjonge, 7-jarige dichter in spe aan zijn ouders. ‘P.S. Ik hep een krulebol. Die hep tante Klem met een vriezeerijser gamaakt en heel Delft kijk er er naar’. Brieven of handschriften van Perk zijn van de allergrootste zeldzaamheid en verschijnen nooit (lees: nooit) op de markt.
(Bijgevoegd: Jacques Perk, Ik hep een krulebol. Een brief van 31 december 1866. (Met een verantwoording door R. Breugelmans). [Utrecht], Sub Signo Libelli, (1984). Halflinnen. (16) p. De brief van Perk werd in facsimile van het handschrift afgedrukt. Gedrukt in blauw en zwart in een oplage van 68 genummerde exemplaren. 1e druk. Eén van de 35 gebonden exemplaren. Dit is nummer 2, het exemplaar van Ronald Breugelmans met de originele brief in bijbehorend mapje achterin. Breugelmans 119.)

82. PERRON, E. du Handgeschreven briefkaart aan ‘Beste Maurice [Roelants]’. 10,2 x 14,6 cm. Recto en verso. Gesigneerd ‘E.’ en gedateerd ‘Bellevue, 10 Maart [1933]’. 17 regels tekst.
€ 300
* Onbekende kaart aan de schrijver Maurice Roelants (1895-1966), Du Perrons Brusselse kroegvriend en mede-redacteur van De Vrije Bladen. Du Perron vraagt bij Roelants het manuscript van ‘mijn novelle’ terug: ‘zend mij het dan direct op, want ik sta “erom te springen” zooals Jan zegt’. Hij verklaart zich nader: ‘Ik ben nl. met volle kracht begonnen aan een groote “roman” [= Het Land van Herkomst] waarin ik die novelle totaal opslokken wil’. Voorts: ‘zit alweer, behalve in mijn roman, in de ellendigste zakenrommel’.
Niet in Brieven. Ongepubliceerd.

83. PERRON-de ROOS, Elisabeth du Handgeschreven brief aan ‘Geachte Heer [K.] Lekkerkerker’. 21,3 x 13,7 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘E. duPerron-deRoos’ en gedateerd ‘Bergen N.H. 11-IX-’48’. 20 regels tekst. Met originele envelop.
€ 25
* Reactie op het verzoek van redacteur Lekkerkerker om een vertaling te maken van Henry Fielding, The History of Tom Jones, a Foundling (1749). Mevrouw Du Perron moet weigeren, ‘omdat ik nog minstens een jaar bezig zal zijn met werk dat ik op mij genomen heb voor Contact’. Zij kan Lekkerkerker desgewenst wel in aanraking brengen met ‘iemand in Bergen, die ik zeker kan aanbevelen, die echter geen beroepsvertaalster is’.
Een doorslag van de brief van Lekkerkerker is bijgevoegd.

84. PERRON-de ROOS, Elisabeth du Handgeschreven brief aan een onbekende. 12,0 x 12,2 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Bep du Perron’ en gedateerd ‘Overveen 18-XI-’44’. 7 regels tekst.
€ 15
* Oorlogsbriefje: ‘met hartelijke groeten van Alain en mij, nu ook geëvacueerd – en al voor de derde maal verhuisd sindsdien! Hoe bevalt Amsterdam jullie?’

85. ROBINSON, Tjalie Getypte, gesigneerde brief aan de vertaler J.A. Vooren. Op papier met briefhoofd van het Indisch Tijdschrift Tong Tong. 21,2 x 14,5 cm. Gedateerd ‘6 Maart 1974’. 18 regels. Inliggend in Piekerans van een straatslijper II, 4e druk (Bandung, ca. 1958; voorin exlibris van Johan Vooren). Gesigneerd ‘Tjalie Robinson’ in balpen; met geadresseerde en gezegelde envelop).
€ 75
* Vooren vertaalde onder meer Omar Khayyam. De brief gaat over de Indonesische president Soeharto: ‘hij is op zijn minst iemand die tot nog toe door uiteenlopende machten wordt “gemanipuleerd” op een wijze die op zijn best alleen verbaast dat zij het uithoudt. En dat is met acht jaren een hele tijd.’ Tjalie Robinson (geb. 1911) zou zes weken later overlijden, op 22 april 1974.

87. ROLAND HOLST e.a., A. Nederland-Duitsland. Brieven van Jan ENGELMAN, Martinus NIJHOFF, A. ROLAND HOLST en Victor van VRIESLAND over een op te richten Genootschap Nederland-Duitsland. 1. Handgeschreven brief aan ‘Hooggeachte Heer’. 27,2 x 21,7 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Jan Engelman’ en gedateerd ‘Utrecht, 2 Oct. ’52’. 15 regels tekst. Twee perforatiegaatjes.
2. Handgeschreven brief aan ‘Hooggeleerde Heer’. 25,0 x 20,7 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Martinus Nijhoff’ en gedateerd ‘Den Haag 28 Juli 1952’. 10 regels tekst. Twee perforatiegaatjes.
3. Handgeschreven brief aan ‘Hooggeachte Professor’. 17,6 x 13,5 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘A. Roland Holst’ en gedateerd ‘Zondag’. 12 regels tekst. Twee perforatiegaatjes.
4. Getypte brief aan ‘Weledelgestrenge Heer’. 27,6 x 21,7 cm. Op briefpapier van P.E.N.-Centrum voor Nederland. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd en gedateerd ‘Amsterdam-O., 29 April 1953’. 11 regels tekst. Twee perforatiegaatjes.
€ 350
* Drie van de vier schrijvers zijn benaderd voor een functie in het bestuur of de adviescommissie van het nog op te richten Genootschap Nederland-Duitsland. Engelman, Nijhoff en Roland Holst hebben alledrie zo hun redenen om de uitnodiging af te slaan. Zeven jaar na het einde van de Tweede Wereldoorlog was de houding jegens Duitsland nog wat afwachtend.
Engelman schrijft ‘alle waardeering’ te hebben voor het initiatief, maar heeft al zoveel ‘cultureel en sociaal werk’ verricht, dat zijn eigen letterkundige werk er onder ging lijden. Nijhoff is het principieel met de initiatiefnemers eens, ‘maar persoonlijk moet ik van medewerking afzien, omdat ik al overstelpt ben met werkzaamheden’. Roland Holst spreekt zich meer uit: hij is ‘persoonlijk ten aanzien van cultureele betrekkingen met Duitschland te zeer geremd door twijfel en achterdocht’.
Van Vriesland deelt mee dat hij, voorzitter van de P.E.N.-club, geen gelegenheid ziet tot het bijwonen van een lezing.
Het Genootschap Nederland-Duitsland werd opgericht in januari 1953 (de maand waarin Nijhoff zou overlijden) en organiseerde lezingen over Duitse kunst en literatuur. Zo las Heinrich Böll in 1960 op uitnodiging van het Genootschap voor uit eigen werk.

88. ROLAND HOLST, A. Zes handgeschreven brieven aan ‘Lieve Annie [Roland Holst-de Meester]’ en een handgeschreven gelegenheidsgedicht. 1. 27,8 x 21,3 cm. Twee bladen. Recto (tweemaal) en verso (tweemaal). Gesigneerd ‘Jany’ en gedateerd ‘Positano./ Jan. 21. ’38’. 111 regels tekst. 2. 28,6 x 22,4 cm. Twee bladen. Recto (tweemaal) en verso. Gesigneerd ‘Jany’ en gedateerd ‘Positano./ Febr. 26. ’38’. 73 regels tekst. 3. 28,6 x 22,4 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Jany’ en gedateerd ‘Ascona./ Apr. 16. ’38’. 41 regels tekst. 4. 18,0 x 14,1 cm. Eén vouwblad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Jany’ en gedateerd ‘Ascona./ 27.4. ’38’. 20 regels tekst. 5. 10,5 x 15,0 cm. Eén blad. Alleen recto. Niet gesigneerd. Niet gedateerd [april 1938]. 8 regels tekst. 6. 20,5 x 13,5 cm. Twee bladen. Recto (tweemaal) en verso (tweemaal). Gesigneerd ‘Jany’ en gedateerd ‘28.1. ’43’. 77 regels tekst. 7. 17,5 x 13,5 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Jany’ en gedateerd ‘Bergen N.-H./ 22-xi-’61’. 32 regels tekst.
€ 450
* Poëtische en persoonlijke collectie brieven aan zijn schoonzuster, de kunstenares Annie Roland Holst-de Meester. In de eerste brief staat Roland Holst aan het eind van een persoonlijke crisis en het begin van een avontuur: om zijn sombere stemming te doorbreken was hij op 30 december 1937 aan reis door Italië begonnen.
Hij schrijft vanuit een Italiaanse kustplaats dat de hem toegestuurde ‘teekening van de hartenbrengende en gulgebibste engeltjes’ zijn gemoed deed smelten, ‘als alle wolken zooveel op bibsen leken als de jouwe, wat zou de beschouwing des heuvels dan een onrust in het bloed van den stilsten heilige teweeg brengen!’ Serieus: ‘Ik doof uit als het heimwee mij verlaat – tenminste, het heimwee, dat niet bepaald wordt door wat ook binnen den tijd. Dát was juist de reden van mijn vlucht – ik voelde, dat ik werd uitgehold en verschrompeld’. En: ‘Gedurende die eerste twee weken van mijn onderweg zijn, liet eigenlijk alles wat ik deed of zag of ondervond mij leeg en onverschillig’.
‘Mocht je weer eens iets van jezelf naar dit nu zoo bar omstormde oord voelen uitgaan, scheep ’t dan in op de inkt, tenzij je persé geen brief van mij meer wil krijgen, want die haal je er onvermijdelijk mee op je hals’.
Over heimwee staat in de tweede brief meer: ‘het heimwee (daar schreef je toen over) is nu eenmaal de alcohol in mijn levensdrank’. Vervolgens over de inrichting van zijn huisje (Roland Holst vond eindelijk een spiritusstel waarmee hij ‘thee en scheerwater’ kan verwarmen) en over het samenstellen van Uit zelfbehoud (1938) voor Stols (‘wat nog een heel wikken en wegen eischte’). De dichter verheugt zich op de komst van een dichter-vriend: ‘Over een week zoowat verwacht ik Marsman, die dan een dag of vijf bij mij wil blijven, waarna wij samen naar Sicilië hopen te gaan. Het zal mij vreemd zijn, eindelijk weer eens mijn eigen taal te spreken’. ‘Ik voel nu ook heel sterk, dat dit zoo heeft moeten zijn – vandaar misschien, dat ik weg kon gaan, hoewel het letterlijk een losscheuren was’.
In de derde brief complimenteert Roland Holst zijn schoonzus met haar nieuwe werk, waarvan hij enkele foto’s heeft ontvangen: ‘ik ben er verrukt van – het is verwonderlijk, dat je op een nog zoo nieuw gebied al dadelijk zooveel talent met een zoo intieme gevoeligheid kan doen samengaan!’ Het gaat de dichter niet voor de wind: ‘en langzamerhand ontwikkel je ’n soort koppigheid van “we zullen zien, wie ’t langer uithoudt – de pech of ik”‘.
De vierde brief begeleidt een handgeschreven, ongepubliceerd gelegenheidsgedicht over ‘Marjolijntje’, een jonggestorven meisje. Roland Holst schreef het bij zijn ontbijt en is er blij mee: ‘het lijkt mij ook uit katholiek standpunt heel aanvaardbaar – tot zelfs het woord “vroolijkheid”, waar een protestant misschien tegen protesteeren zou’.
In de laatste brieven geeft de dichter zich bloot. In de oorlogsbrief laat hij Annie weten dat hij het van haar moeder bijzonder lief vindt dat hem de wandelstok van haar vader wordt gegund, maar dit plaatst hem voor een dilemma: ‘bijgeloof is nu eenmaal (en vooral in dézen tijd) erg dwingend in mij, al speelt mijn intelligentie er ironisch mee tegenover anderen, en ik durf geen oplossing aan, die niet door dat bijgeloof erkend wordt. Dat komt ervan als je innerlijke balans, na alle schommelingen, toch steeds weer doorslaat naar de kant van den primitieven mensch met al zijn conventies’. Hij accepteert de stok graag, zal hem trouw bewaren, maar kan en wil hem nooit gebruiken.
In 1961 herinnert hij zich zijn moeder, die ‘een heel beperkte natuur’ had, maar onder gelukkiger voorwaarden toch ‘tot een eigen bloei had kunnen komen’. Deze wat droevige brief eindigt met een ‘zoen vol liefs’.

276739a89. ROLAND HOLST, A. / TENHAEFF, W.H.C. Gesigneerde, handgeschreven brief aan ‘Beste John’ (Rädecker?). 13,7 x 21,0 cm. Kladblokvel opgeplakt op een albumblad. De achterkant is kennelijk blanco. Gedateerd ‘Laren N.H. 13. vii – ’45’. 12 r. Met rood nummer van de handschriftenverzamelaar. Wat vergeeld.
€ 75
* Roland Holst stuurt een ‘copie’ terug, die hij al had, met de belofte er later eens over te spreken. ‘… onze methoden zijn zeer verschillend: de mijne zou jou leeg maken (soms doet zij ’t mij ook, maar ik moet dit riskeeren)’. Hij is ‘zoo vól zomerleegte’, dat hij maar niet langskomt. ‘Mijn tegenwoordigheid zou je nog meer teleurstellen dan dit briefje – vrees ik – al doet. Tot ziens – en hand van Jany.’
Deze brief is afkomstig uit de collectie van een grafologisch geïnteresseerde handschriftenverzamelaar, P. Mulder. Onder de brief van Adriaan Roland Holst is een deel van een brief van de parapsycholoog W.H.C. Tenhaeff aan A.J. Resink geplakt, gedateerd 7 augustus 1945, waarin het over vrijmetselarij gaat en over de apathie die na afloop van de oorlog bij Resink is ontstaan, en die Tenhaeff ook kent – en Roland Holst dus eveneens!

90. ROMIJN MEIJER, Henk Handgeschreven ansichtkaart aan ‘Beste Willem Huijer’. 119 x 17,0 cm. Alleen verso. Gesigneerd ‘Henk Romijn Meijer’ en gedateerd ‘Le Roc 46200 Souillac/ 8 aug 94’. 27 regels tekst. Met originele envelop.
€ 35
* Vriendelijke reactie op de ‘bemoedigende woorden’ van de antiquaar Huijer: ‘fan mail is uit de mode geraakt? toch is het altijd leuk wanneer iemand de moeite neemt om zijn plan in een daad om te zetten’. De schrijver beleeft een warme zomer in zijn Franse huis: ‘de vertragende hitte waaraan een van onze honden een hartverzakking [?] dankt en veel vooral nachtelijke benauwdheid’.

91. (ROTTERDAM). OUD, P.J., & Jacques DUTILH Drie handgeschreven/ getypte brieven aan VVD-gemeenteraadslid D.A. van Houte. Brief op eigen postpapier en briefkaart van P.J. Oud, gedateerd 12/1 ’55 en 2/9 ’57. Beide handgeschreven, 8 regels, gesigneerd. Over deelname van Van Houte aan de Commissie Volksgezondheid en goede wensen voor een verblijf in het buitenland. Brief op eigen papier van Jacques Dutilh, 5 r. getypt en twee geschreven, gedateerd 6 sept. 1957. Dank voor de orchidee die Dutilh had gekregen voor zijn 30-jarig lidmaatschap van de gemeenteraad van Rotterdam. In keurige staat. Bijgevoegd het boek Mr. P.J. Oud gezien door zijn tijdgenoten (1951) met handtekening van Oud.
€ 75
* Pieter Oud (1886-1968) was voor de oorlog minister en na de oorlog mede-oprichter en langdurig voorman van de VVD, en burgemeester van Rotterdam. Jacques Dutilh (1884-1960) was van 1927-1958 liberaal lid van de Rotterdamse gemeenteraad en lid van de Commissie Volksgezondheid. D.A. van Houte, een tandarts, was eveneens lid van de gemeenteraad van Rotterdam. Een aardig Rotterdams ensemble!

92. RUBINSTEIN, Renate Handgeschreven brief aan ‘Geachte mevr. Van der Linden’. 29,6 x 20,9 cm. Op briefpapier van Avenue. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Renate Rubinstein’ en gedateerd ’23 mei ’75’. 10 regels tekst.
€ 45
* Afwijzingsbrief met argumenten en tips. Het ingezonden verhaal van mevrouw Van der Linden is te lang voor opname in Avenue Literair: ‘een beetje te uitvoerig voor de literatuur van nu. Stuurt u het ter beoordeling ook eens naar W. Hora-Adema, want die is goed thuis in kinder- en meisjesboeken’. Hoopgevend: ‘Ik geloof dat u best verhalen zou kunnen schrijven voor meisjes in de leeftijd der meisjesboeken’.

93. RUTTEN, Gerard Getypte brief aan Herman van den Eerenbeemt. 29,0 x 22,7 cm. Op briefpapier met opdruk van de Nederlandsche Filmgemeenschap in Den Haag en de film Dood Water van Gerard Rutten. Twee bladen, met paperclip aan elkaar gehecht. Alleen recto. Gesigneerd ‘Gerard Rutten’ en gedateerd ’26-3-35′. 38 regels tekst. Vergeeld, kleine scheurtjes.
€ 50
* Verzoek om samenwerking van de jonge filmer Gerard Rutten (1902-1982) aan Herman van den Eerenbeemt als directeur Nederland en Overzeesche Gewesten van het filmsyndicaat S.I.R.E.C. Rutten wijst op zijn nieuwste film Dood Water (1934), die ook figureert op het fraaie briefpapier (met bovenaan een beeldmerk opgebouwd uit filmcamera’s en Hollandse molens). Het is ‘de eerste nederlandsche speelfilm welke een beroep deed op andere factoren als de goedkoope jordaanhumor’.

94. SANDBERG, Willem Handgeschreven brief aan ‘Beste Nico [Wijnen]’. 21,8 x 21,8 cm. Op voorgedrukt briefpapier van ‘sandberg w. holland amsterdam […]’. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘steeds je will-‘ en gedateerd ‘amsterdam 4.6.82’. 4 regels tekst. Met originele envelop.
€ 35
* Kort condoléancebriefje voor de letterkundige Nico Wijnen, wiens vrouw Mimi is overleden. Sandberg betuigt in deze hoofdletterloze brief zijn deelneming en ‘ik wens je kracht gedurende deze moeilijke tijden’. Mooi vormgegeven.

95. SCHARTEN, Carel Drie handgeschreven briefkaarten en een handgeschreven brief aan familie De Josselin de Jong. Diverse formaten. Recto en verso. Gesigneerd ‘Carel’ en gedateerd ‘[poststempel:] 10 X 1933’, ‘[poststempel:] 13 XII 1939’, ‘Florence. 6 Febr. 1942’ en ‘[poststempel:] 25 5 42’. 33 resp. 45, 72 en 24 regels tekst.
€ 65
* Zeer uitvoerige berichten van het schrijversduo Carel Scharten en Margot Scharten-Antink, dat sinds 1924 in Italië de ene na de andere bestseller schreef en ondertussen flink flirtte met het Italiaanse fascisme. In de eerste briefkaart dankt Scharten voor het aangename verblijf in ‘Huize Beukenstein’: ‘omdat ik steeds sterker het gevoel krijg van een echte en hechte vriendschap; een gevoel, zeer zeldzaam op lateren leeftijd, en daardoor des te heuglijker’. De tweede kaart, geschreven aan het begin van de Tweede Wereldoorlog, handelt over artikelen van Dolf de Josseling de Jong, twee nieuwe boeken, en hun verblijf in Italië: ‘wij leven hier rustig aan den lijve, maar vol onrust in onzen geest. Het lot van Holland, en van onze arme schepen, met al den nasleep van dien, houden ons dagelijks in spanning. Het ergste schijnt afgewend’. In de lange brief laat Scharten zijn gedachten gaan over de situatie in Europa en Indië: ‘Zoo weet een mensch, en berust erin, dat hij eenmaal het liefste dat hij heeft zal moeten verliezen. Maar als het eenmaal zoover is, dan blijkt theoretisch weten een wereld weg van de werkelijkheid’. Tevens over ongeluk in de familie: ‘Het zijn moeilijke tijden, en voor Marjo, bijna op nu, wat àl te moeilijk’.

96. SCHENDEL, Corinna van Handgeschreven ansichtkaart aan Adriaan van der Veen. 8,8 x 13,8 cm. Alleen verso. Gesigneerd ‘Corinna’ en gedateerd ‘mercredi, 19-V-’37’. 10 regels tekst.
€ 20
* Arthur van Schendels dochter feliciteert Van der Veen in het Frans met zijn eerste boek. ‘Ça aussi nous le fêterons samedi le 29 chez moi’. De ansicht toont ‘La penisola da levante’, in Van Schendels woonplaats Sestri Levante – evenwel is de kaart in Amsterdam gepost.

98. STOLS, A.A.M., en Jo BOER Dossier van het conflict Jo Boer – A.A.M. Stols. Dossier van het conflict dat Boer en Stols vanaf 1949 met elkaar uitvochten en dat uiteindelijk tot een scheiding der geesten zou leiden. Jo Boer stond onder contract bij Stols, maar bood ook boeken bij andere uitgevers aan, waarvan ze voorschotten ontving. Die boeken kwamen er vervolgens nooit. Het dossier dat wij hierbij aanbieden is weliswaar niet compleet, maar geeft toch een helder en ontluisterend beeld van de moeilijkheden waarin Jo Boer in 1950 terecht was gekomen.
€ 200
* 1. Brief van Stols aan Boer d.d. 4-8-1950 (doorslag, gemonogrammeerd door Stols) met bijlage: een door Stols opgestelde en door Boer te ondertekenen verklaring (doorslag).
2. Brief van Boer aan Stols d.d. 8-8-1950 (afschrift met aantekening van Stols).
3. Brief van Stols aan Boer d.d. 11-8-1950 (doorslag, gemonogrammeerd door Stols).
4. Brief van Stols aan P. van Eck (Elsevier) d.d. 11-8-1950 (gesigneerd en met enkele aantekeningen door Stols).
5. Brief van Stols aan P. van Eck (Elsevier) d.d. 12-8-1950 (doorslag, gemonogrammeerd door Stols) met bijlage: afschrift van een brief van De Nederlandsche Bank aan Stols d.d. 11-8-1950.
6. Uitgebreid Memorandum van P. van Eck over Jo Boer (doorslag, gesigneerd; twee exemplaren).
7. Brief van Stols aan Mr. B.J. Gottschalk (advocaat) d.d. 6-10-1950 (doorslag, gemonogrammeerd door Stols).
8. Verkoopoverzicht van Jo Boer bij Stols in 1950 (doorslag).
9. Memorandum bezoek De Nederlandsche Bank – Mr. van Groin Soeters d.d. 12-3-1951 (doorslag, gesigneerd door Stols).
10. Brief van H.W.J.M. Keuls aan Stols d.d. 15-3-1951 (doorslag).
11. Brief van De Nederlandsche Bank aan Stols d.d. 19-3-1951 (afschrift).
Bijgevoegd: Originele zwart-witfoto van Jo Boer. 21,0 x 17,2 cm. Met op de achterzijde stempels van de fotograaf (‘F. Lemaire’) en de uitgever (‘A.A.M. Stols’). Plakresten. Circa 1940. De schrijfster, uitgedost in wat we nu misschien een gothic jurk zouden noemen, zit voor een monumentale marmeren haard en staart in het vuur.

99. TENTIJE, Hans Getypte brief aan ‘Geachte heer [K.] Lekkerkerker’. 27,4 x 21,4 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Hans Tentije’ en gedateerd ‘Wijdenes, 28.12.79’. 11 regels tekst. Met originele envelop.
€ 65
* Dichter Tentije (van o.m. de dichtbundel ‘Wat ze zei en andere gedichten’) is zeer verontwaardigd over het feit dat zijn pseudoniem is onthuld en dat zijn echte naam op de bibliografische kaarten van het Letterkundig Museum zal worden genoemd. ‘Overigens blijf ik benieuwd naar de manier waarop men achter mijn ware naam is gekomen. Een zekere nonchalance van mijn kant kan er ook best iets mee te maken hebben gehad, wie weet’.

100. TERGAST, Nes Handgeschreven briefkaart aan ‘Beste Jan [= Gerard den Brabander]’. 8,9 x 13,2 cm. Recto en verso. Gesigneerd ‘Nes’ en gedateerd ”s Gravenhage, 4.VII ’40’. 14 regels tekst.
€ 15
* Felicitatiekaart: ‘Ik meen te weten, dat je heden jarig bent […] Wegens geldgebrek kan ik tegenwoordig maar uiterst sporadisch naar A’dam komen. Een heel klein festijntje zal er dus bij in schieten’. N.B. Den Brabander (pseudoniem van Jan G. Jofriet) werd 40 op 3 juli 1940, een dag eerder dus.

101. TERLOUW, Jan Getypte en gesigneerde brief aan een uitgeverijredacteur, gedateerd ‘9 juni 1984’. Met gedrukt briefhoofd (adres in Parijs). A4-formaat. Eenzijdig. 5 regels. Handtekening in zwarte balpen. Met perforatiegaatjes.
€ 25
* Terlouw is graag bereid een toespraakje af te staan voor het geplande boek Geachte Jubilaris. ‘Vanwege de laatste zin is het nodig dat Paradiso in de aanhef of titel van het stuk wordt genoemd en ook de datum is belangrijk omdat een aantal dingen sterk gedateerd zijn’. Met kopie van de aanvraagbrief. Geschreven in de periode dat Terlouw in Parijs werkte als secretaris-generaal van de Conferentie van Europese transportministers.

102. TIMMERMAN, Aegidius W. Handgeschreven brief aan ‘Beste Vic[tor van Vriesland]’. 26,8 x 21,5 cm. Eén blad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Tim’ en gedateerd ’25 Aug den Haag [circa 1920]’. 56 regels tekst met paarse inkt in zwierig handschrift.
€ 145
* Zeer uitvoerige brief van de classicus en letterkundige (1858-1941) aan zijn jonge vriend Van Vriesland, met wie hij vanaf 1910 reeds correspondeerde. Timmerman brengt verslag uit van zijn verjaardag. Van Vriesland gaf hem boeken: ‘Ik houd heel veel van brieven, autobiografieën en reisbeschrijvingen zoo zelfs dat ik nu al twee deelen uit heb van de brieven’. ‘O! Ja wat zijn die brieven aardig & wat is Multatuli met al zijn rarigheden een groot en goed mensch geweest!’ Het spijt Timmerman dat zijn eigen werk blijft liggen: ‘Driemaal ben ik al mijn stuk over [Gorters] Pan aan het omwerken en nog voldoet het mij niet. ’t Is zoo dodelijk saai nu Leida [Aleida Jacoba van Pellecom, Timmermans vriendin] op bed ligt en ik moet mij zoo vaak met allerlei huishoudelijke snert bemoeien’. Voorts over de vrouw van een oude vriend, die hem kwam opzoeken: ‘Wat hij daar voor appetisants aan vindt, mag god weten. Ze moet mirakuleus verstandig, geestig, lief, beminnelijk enz. enz. zijn als dat zal moeten opwegen tegen haar uiterlijk. Want ze is schuw-leelijk. De Heks van Endor is er adorable bij’ (…) ‘Je kan net zoo goed met een orgelpijp of een japansch kralengordijn naar bed gaan!’ En over het presentje van een vriend: ‘Van Kloos kreeg ik een mand vruchten. Ook aardig bedacht, vooral met het oog op L. die den heelen dag appels ligt te eten’. Verder over de schilders Willem en Pieter de Zwart, van wie de laatste ‘verleden week voor ƒ 1375 verkocht’ had.

103. TOOROP, Charley Gesigneerde, handgeschreven briefkaart aan dr. A.J. Resink. 7,0 x 13,7 cm. Opgeplakt geweest op een albumblad, waardoor de achterkant niet helemaal leesbaar is. Gedateerd ‘19.10.’43/ Blaricum’. Poststempel Laren 23 oktober 1943. 11 regels. Wat roestig.
€ 40
* Deze kaart is afkomstig uit de collectie van een grafologisch geïnteresseerde handschriftenverzamelaar en kunstschilder, Petrus Mulder (1902-1967), die verschillende brieven aan A.J. Resink bezat. Toorop wil graag haar foto’s en iets (onleesbaar) van Rädecker terug hebben, omdat zij veel mensen op bezoek krijgt die ze willen zien. ‘Zonder tegenbericht loop ik dan even aan./ Hartelijke (rest onleesbaar)’ – dat is dan op vrijdag 22 of 29 oktober geweest.
Wellicht is het mogelijk de achterkant van deze gemaltraiteerde kaart verder van lijmresten te bevrijden.
Petrus Mulder woonde evenals Toorop en Resink in Blaricum.

104. VERSTAPPEN, Annemarie Twee gesigneerde fotokaarten in envelop. Twee identieke fotokaarten van de zwemster in het water met op beide in blauwe vulpen geschreven: ‘geen dank, graag gedaan, groetjes, annemarie’. In envelop, met krantenknipsel uit 1982.
€ 15
* Beide kaarten ook met een gedrukte handtekening in de foto.

105. VERWEY, Albert Handgeschreven brief aan ‘Geachte Heer [= J.J. Bekaar]’. 21,3 x 26,2 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Albert Verwey’ en gedateerd ‘Noordwijk [aan] Zee/ 26 Maart 16’. 6 regels tekst. Eenmaal gevouwen.
€ 80
* De schrijver retourneert ingezonden kopij: ‘Het opstel dat U daarbij aanbood is, onzes in[s]ziens, niet geschikt om in De Beweging geplaatst te worden’. J.J. Bekaar schreef omstreeks 1915 enkele boeken over politiek en bestuur, waarvan Hoe wij Insulinde besturen. Interviews met bestuurders in onze Oost (1913) het bekendst is.

106. VESTDIJK, S., Frans COENEN, Jan GRESHOFF, Jan van NIJLEN Circulatiebriefje van de redactie van Groot Nederland. Oorspronkelijk handschrift. 6,9 x 9,9 cm. [1935?]. Met de meningen van o.a. de redacteuren Jan van Nijlen, Frans Coenen, Jan Greshoff en S. Vestdijk. Wat gekreukt en met een berekening achterop.
€ 100
* Ooit door Kees Lekkerkerker gered uit de prullenbak van Adriaan van der Veen, die op jeugdige leeftijd debuteerde in Groot Nederland. Het is niet allemaal even goed te lezen, maar Van Nijlen schreef met grote letters: ‘Voor opneming van/ dit stukje/ V.N.’. Coenen had geen mening: ‘Blanco/ f.c.’. Greshoff vond het ‘Buitengewóón goed’ en was ‘enthousiast vóór’. Vestdijk was voor en een onbekende schreef o.a. ‘dit is een debutant van 18 j. zéér merkwaardig’. Het begin van de interessante en lange carrière (weliswaar met vergetelheid bekroond) van Adriaan van der Veen (1916-2003) ligt in dit onooglijke briefje. Curieus!

107. VICTORIA, QUEEN Empty envelope addressed in Queen Victoria’s own handwriting to the Duchess of Sutherland. Mourning envelope, cloth-lined on the inside. 10.5 x 22.5 mm. Recto handwritten address ‘The/ Duchess of Sutherland/ The Queen’. Recto handwritten address ‘The/ Duchess of Sutherland/ The Queen’ in the hand of Queen Victoria. Verso the Queen’s lacquer seal in black. Envelope roughly torn open, two vertical folds, a bit soiled.
€ 275
* Queen Victoria was great friends with Harriet Sutherland-Leveson-Gower, Duchess of Sutherland (1806-1868), but this envelope might have been addressed to her daughter-in-law as well, Anne Sutherland-Leveson-Gower, Duchess of Sutherland (1829-1888), who was Mistress of the Robes to the Queen from 1870 to 1874. The time window of this envelope is 1861-1888. It was in the autograph collection of eccentric journalist John Arlott.

108. VINKENOOG, Simon Handgeschreven brief van P. Hans Frankfurther aan de vertaler P. Hondius van Herwerden. In de oorspronkelijke envelop, datum poststempel 17-11-1953.
€ 15
* De geadresseerde woonde op dat moment in het appartement van Simon Vinkenoog in Parijs. Waarschijnlijk legde Vinkenoog deze brief klaar voor Hondius van Herwerden. Hij schreef achterop de envelop: ‘Zondag. Even op kantoor, dit gevonden! Dag, Simon’.De afzender, P. Hans Frankfurther (1924-1996), was oprichter van zo uiteenlopende zaken als het Stripschap, de Carmiggeltkring en de Concertzender.

275119a109. VIRULY, A. Handgeschreven ‘Oorkonde’. Op eigen briefpapier. Gesigneerd en gedateerd ‘AViruly’ en ‘Schiphol 20.10.34’. Gevat in een kistje met glazen deksel. Ca. 30 x 23 x 4 cm.
€ 175
* Ludieke oorkonde, voorzien van lakzegels en lintje, voor Viruly’s collega en vriend Roel Houwink. Rechtsboven is een steen geplakt, die Viruly twee dagen eerder op enkele honderden meters van de Acropolis had meegenomen. ‘Het moet ten naasten bij op deze steen geweest zijn, dat de voeten van Paulus gerust hebben, toen hij op die plaats tot de Atheners sprak’.

110. VRIES, Theun de Handgeschreven brief aan ‘Zeer Geachte Heer [Wim J.] Simons’. 27,4 x 21,4 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘Theun de Vries’ en gedateerd ‘A’dam/ 21.3.1960’. 12 regels tekst.
€ 65
* De schrijver vertrekt voor enkele weken naar het buitenland en kan ‘jammer genoeg’ niet ingaan op Simons’ uitnodiging mee te werken aan activiteiten ter nagedachtenis aan Frederik van Eeden. Wel bestelde hij ‘twee boekjes, die U hebt samengesteld’, waarvan de betaling wat langer kan duren, want zijn vrouw ‘(mijn administratrice)’ heeft het strookje met het juiste giro-nummer. Wim J. Simons maakte in 1960 bij De Beuk de boeken Van Eeden! Van Eeden! Daar komt hij aangetreden! en Het paleis van Circe. De Amerikaanse reizen van Frederik van Eeden.

111. WAASDIJK, Albert van Handgeschreven brief aan ‘Waarde heer [Victor] van Vriesland’. 26,2 x 19,1 cm. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘AlbertvWaasdijk’ en gedateerd ‘Rotterdam 27 Mei 1936’. 10 regels tekst.
€ 22
* Over een mogelijke uitgave van zijn hand in de reeks De Vrije Bladen, waarover hij niets meer heeft vernomen: ‘Het is merkwaardig, dat ik eerst drukproeven zal moeten ontvangen alvorens te kunnen weten welke vertellingen van mij gepubliceerd worden. Eerlijk gezegd, ben ik daar een weinig nieuwsgierig naar’. In 1937 verscheen Van Waasdijks Romantabletten als tweede aflevering van de veertiende jaargang DVB.

112. (WERELDOORLOG I) Gedenkboek Terugreis Zwitserland Augustus 1914. Met 35 illustraties. De netto-opbrengst strekt tot leniging van de rampen van den oorlog. Niet in den handel. Rotterdam, eigen beheer, 1914. Origineel heelleer. 138 p. Geïllustreerd. Op kunstdrukpapier. 1e druk. Bovenkant rug iets gesleten, maar een keurig exemplaar.
€ 60
* Privé-uitgave met een 35-tal verslagen van de terugtocht uit Zwitserland van bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog gestrande Nederlandse reizigers, ‘voor hunne medereizigers op papier gesteld’. De bijdragen lopen nogal uiteen, van aangrijpend via feitelijk en gedetailleerd tot zelfs een vrolijke meezinger ter ere van het Stoomschip Bandoeng! Met bijdragen van de theoloog prof. H.Y. Groenewegen, de medici prof. R.H. Saltet en prof. E.C. van Leersum, oud-minister-president Th. Heemskerk, het Eerste-Kamerlid C.C. Geertsema, de kinderboekenschrijfster Christine Doorman, Dr. M.J. Baale (de eerste vrouw in West-Europa die promoveerde in de klassieke talen), de fotograaf C.A.P. Ivens en vele anderen. Met foto’s (o.a. door Ivens) en tekeningen.
Dit exemplaar is, bovendien, op de eerste twee pagina’s voorzien van een lange, handgeschreven brief (78 regels) van een vader aan zijn jeugdige zoon Koos, gedateerd Nijmegen, Kerstmis 1914. De brief is kennelijk bedoeld als geheugensteun voor de man, een deskundige (mogelijk de apotheker dr. H.L. Visser) die op last van het Ministerie van Koloniën in Zwitserland bacteriologisch onderzoek zou doen: de brief gaat vooral over de reis van zijn gezin naar Zwitserland en het verblijf daar, met allerlei details zoals het koken door de dames zelf en het hilarische aardappels schillen door de bacterioloog zelf met notaris Van Lidth de Jeude. Een levensecht inkijkje in de neutrale oorlogspraktijk én in het dagelijks leven van Nederland!

113. WETERING, Janwillem van de Getypte brief aan ‘Mijne Heren’. 27, x 21,5 cm. Op eigen briefpapier. Gedateerd ‘6 juli 84’ en gesigneerd ‘Janwillem’. Elf regels tekst.
€ 35
* Van de Wetering schrijft dat hij niet bereid is om gratis een bijdrage te leveren aan het bij Unieboek te verschijnen boek Geachte jubilaris: ‘Nee, ik schrijf niet voor niets. Jullie geven ook niet voor niets uit’. De auteur vraagt 500 gulden voor een bijdrage en besluit: ‘Overigens, hoe uw antwoord ook moge luiden, voel ik me gevleid en geëerd dat ik bij de vooraanstaande Nederlanders behoor. Dat is helaas geen ongevaarlijke positie vandaag de dag maar wie zich daarom terugtrekt kniest zijn oor’
De brief van mevrouw Leegsma van Unieboek waarin zij auteurs om medewerking vroeg is bijgevoegd in fotokopie.

114. WEVERBERGH, Julien Twee handgeschreven briefkaarten en een getypt briefje aan de redactie van De Gids. Diverse formaten. Drie bladen. Alleen recto. Beide kaarten gesigneerd. Alle ongedateerd (circa 1964). 9, 15 resp. 6 regels tekst.
€ 45
* Zakelijke post van de uitgever en Bok-redacteur over een ruilabonnement met De Gids, dat niet vlekkeloos tot stand komt: ‘Tot nog toe heb ik geen spoor van “De Gids” gezien […] Of ik [Bok] 6 nog ergens op de kop kan tikken, weet ik niet’. Bok 1 blijkt al uitverkocht te zijn: ‘Ik zal misschien wel verplicht worden het nogmaals af te drukken’. Het getypte briefje heeft deze boodschap: ‘De tweede halve jaargang – nummer 6 t.e.m. 10 – kan ik U spijtig genoeg niet meer gratis toezenden’. Een redacteur van De Gids noteerde hierop: ‘Is nu in het systeem opgenomen’.

115. WICHMANN, Clara Twee gesigneerde, handgeschreven brieven aan dr. A.J. Resink. Beide meten 26,0 x 21,3 cm. De tweede is oblong en in het midden gevouwen. Tweezijdig beschreven. Gedateerd ‘Haag, v.-Boetzelaerlaan 37/ 21 april 1920’ en ‘Haag, 11 Juni ’20./ Obrechtstr. 245’. Opgeplakt aan beide zijden van een albumblad, maar vrijwel geheel leesbaar. 40 r. en 85 r.
€ 200
* Clara Wichmann (1885-1922) was een van de eerste vrouwelijke juristen van Nederland en ijverde onvermoeibaar voor de gelijkberechtiging van vrouwen en mannen. Twee uitvoerige brieven naar aanleiding van een voordracht van Resink over sociale psychologie op het Congres van het Comité van Actie tegen de bestaande opvattingen over misdaad en straf op 21 maart 1920. Resink had zich opgewonden over een reactie van J.W. Kruyt (1877-1943), de voorzitter van het congres, maar Wichmann houdt hem voor dat hij de reactie verkeerd heeft opgevat. De tweede brief is onder meer een reactie op een (al door Wichmann afgewezen) uitnodiging om het woord te voeren op een vergadering over de wijsbegeerte van het recht. Uitvoerig over communisme. Verdient restauratie en nadere bestudering.

116. WILLEM III, Koning Drie gezegelde en gestempelde poststukken met portretzegels van koning Willem III. 1. Minuscule briefomslag met twee ongetande zegels van 5 cent (cat. nr. 1, aan elkaar), afgestempeld in Zwolle, 28 augustus 1858 (?)
2. Briefomslag met een zegel van 5 cent (cat.nr. 7), afgestempeld in Goor, 25 februari 1871
3. Enveloppe met een zegel van 20 cent (cat. 24), afgestempeld in Deventer, 22 februari 1892. Met roze ‘aangetekend’-plakker en opschrift ‘Met ingesloten waarde honderd tien gulden’. Lakzegels op achterkant.
€ 50
* Zonder inhoud. Mooie, harmonische poststukken.

117. WILLEM III, Koning Handgeschreven brief van Koning Willem III der Nederlanden (1817-1890) aan zijn hofarchitect Henri Camp. 25,4 x 19,3 cm. Gevouwen blad met blindstempel ‘London Superfine’ (dun schrijfpapier van hoge kwaliteit). Alle vier pagina’s beschreven. Gericht aan ‘Mon cher architecte et exélève!’, gesigneerd ‘Votre affectionné Guillaume.’ en gedateerd ‘La Haye 28 Mars 1852’. 76 regels tekst. Tweemaal gevouwen.
€ 750
* Franstalige brief over landbouw en waterhuishouding aan koning Willems hofarchitect, de in het Belgische Mons geboren Henri François Guillaume Nicolas Camp (dank aan Dik van der Meulen voor deze informatie!). Willem was sterk geïnteresseerd in praktische wetenschappen, verbetering van landbouwtechnieken en dergelijke. In deze uitvoerige brief noemt hij twee vooruitstrevende landeigenaren, Frederik baron van Brakell van den Eng (1788-1865) en de idealistische Iman G.J. van den Bosch (1799-1880) uit Wilhelminadorp. Hij stelt Camp voor om samen met Van Brakell en Van den Bosch op paleis het Loo te komen logeren en de mogelijkheden te bespreken om er een landbouwbedrijf te stichten (Willem III was natuurlijk zelf ook een grootgrondbezitter). Camp ontwierp verschillende belangrijke gebouwen voor de koning, onder andere Bronbeek en het Aardhuis. Een zeer uitvoerige, vriendschappelijke brief, in curieus en niet gemakkelijk leesbaar handschrift geschreven.

118. WOLF-CATZ, Helma Handgeschreven brief aan ‘Beste Arjen [Faber]’. 18,8 x 15,5 cm. Eén vouwblad. Recto en verso. Gesigneerd ‘Helma Wolf Catz’ en gedateerd ‘Amsterdam-Z/ 23/9/58’. 35 regels tekst. Met de originele envelop.
€ 20
* De schrijfster wenst de geadresseerde veel sterkte met zijn kaak, waarvoor hij wordt behandeld in Zandvoort. Ze schrijft voorts dat ze een boek over Parijs – ‘niet zo artistiek misschien, maar wel zo goed gedocumenteerd – en interessant’ zal zenden. Wolf-Catz excuseert zich voor ‘een vlekje van een vloeistof’ op het boekje: ‘Ik loop niet zo makkelijk en vlug overal heen en daarom verzamel ik altijd allerlei benodigdheden in mijn buurt’.

119. WOUDE, Johan van der Handgeschreven brief aan ‘Beste Max [Schuchart]’. 20,7 x 14,2 cm. Op eigen briefpapier. Eén blad. Alleen recto. Gesigneerd ‘JohanvanderWoude’ en gedateerd ’26/I ’42’. 8 regels tekst. Perforatiegaatjes.
€ 20
* Over een interview dat Schuchart Van der Woude heeft afgenomen: ‘m.i. heb je ook goed weergegeven wat ik heb gezegd’. En over een gedicht van Schuchart: ‘nog niet bijzonder sterk, maar er staan enkele zeker niet onverdienstelijke regels in’.

Contact

antiquariaat Fokas Holthuis
Daal en Bergselaan 78
2565 AG Den Haag
+31 70 346 6020
fokas@fokas.nl

English

Statistieken

  • 490.580 bezoeken

Copyright © 2007-2018 antiquariaat Fokas Holthuis

%d bloggers liken dit: