Nieuwsbrief 1162: Het Bureau slaat terug

Opnieuw variatie in onze nieuwsbrief, waarin we Updike eren maar ook Rembrandt vieren met de fiets en de geestdrift. Waarin Wim de Bie op onverwachte plaats passeert, we snippertjes van een vergeten verzameling ontwaren, we het woord ‘vijfdedrukkenkunde’ uitvinden, censuur in werking zien en meerdere porseleintjes aanschouwen. Waarin u op de binnenkant van uw zwarte hart moet bingelen en u een onverwachte politicus ontdekt. En van alles daartussen!

1. BECKWITH, Alice H.R.H. The Humanist Printer. Exhibitions and a Conference. Honoring Daniel Berkeley Updike’s Merrymount Press: 1893-1993. Providence, RI, American Printing History Association, 1993. Geniet met flappen. 28 p. Geïllustreerd. 1e druk. 1e druk. Achterkant deels verbleekt.
€ 15
* Korte essays met fascinerende illustraties over fijn drukwerk.

2. (BIE, Wim de) Een herinnering in beeld gebracht. [Maastricht, eigen beheer, 1992). 20 x 22 cm. Halflinnen. 26 eenzijdig in geel en zwart bedrukte (en genummerde) bladen: foto’s met onderschrift.
Verkocht
* Voorin is een papier geplakt, waarop geprint is: ‘Als dank aangeboden aan Wim de Bie voor zijn lezing in de Penitentiaire Inrichtingen “Overmaze” Maastricht, namens de gedetineerden en het personeel.’

3. (CARBOLINEUM PERS, De). VLIET, Eddy van Laatste gedichten. (Met twee portretten door Bruno Vekemans, waarvan éen gesigneerd). Wildert, De Carbolineum Pers, 2003. Ingenaaid in foedraal. (34) p. Met de hand gezet uit de Goudy en gedrukt op Zerkall in een oplage van 60 genummerde exemplaren. 1e druk.
Verkocht
* Dit is nummer 17, op naam gedrukt voor Gerrit Komrij.

4. CARMIGGELT, S. Honds. [Amsterdam], Gemeentebelastingen Amsterdam, 1992. 19 x 10 cm. Genaaid met flappen. 8 p. Met een tekening van Gertie Souwerbren.
Verkocht
* Met een handgeschreven briefje van de filmproducent en bekende Amsterdammer P. Hans Frankfurther, gesigneerd ‘Hans’.

5. (COLLECTIE R.M. NIJHOFF). BRANDT, Willem Brief met handgeschreven gedicht aan de verzamelaar R.M. Nijhoff. Briefpapier met gedrukte naam ‘Willem Brandt’. Gericht aan ‘Geachte Heer Nijhoff’, gedateerd Bussum, 27 april 1957 en in pen gesigneerd.
Verkocht
* Het gedicht van Brandt (die eigenlijk W.B.S. Klooster heette) is getiteld ‘Stroomversnelling’ en telt 12 regels, waarvan de eerste vier:
‘Als pygmeeën bouwen wij fel
luchtbruggen van lianen
over de stroomversnelling
van het ondoorwaadbare hart.’

6. (COLLECTIE R.M. NIJHOFF). JACOBSE, Muus Brief op rijm aan de verzamelaar R.M. Nijhoff te Wijk bij Duurstede. Briefpapier bedrukt met ‘Dr. K. Heeroma’, ‘Oegstgeest, Toorenveltstraat 32’ en een K-nummer, waardoor het papier te dateren is tussen 1941 en 1945. Met pen gedateerd 8-10-45. Verticale vouw.
Verkocht
* Curieus: de brief begint met ‘Waarde Heer Nijhoff’, maar gaat meteen door als sonnet. Ondertekend met ‘Muus Jacobse’, het dichterspseudoniem van Klaas Hanzen Heeroma.
‘Boutens en Buning, Chesterton en Churchill,/ Zij zijn gezwicht voor Uw collectionneurswil,/ Dansen op ’t koord van Uw amusement.‘
Reinoud Michel Nijhoff (1896-1975) werd op jeugdige leeftijd stokdoof, en besloot een verzameling van handschriften en kunstwerken aan te leggen. In 1959 werd hij geïnterviewd door Bibeb voor Vrij Nederland.

7. (COLLECTIE R.M. NIJHOFF). KEULS, H.W.J.M. ‘De jaren klimmen’. (Handgeschreven gedicht.) Uitgeknipt velletje (16 x 11 cm). 14 regels, geschreven op voor- en achterkant, ondertekend ‘H.W.J.M. Keuls’. Gevouwen.
Verkocht
* ‘O gij, die duizendmaal al werd bedrogen,/ En nog geloven moet en wachtend zijt!‘ Vermoedelijk ook uit de collectie van R.M. Nijhoff.

8. (COLLECTIE R.M. NIJHOFF). OUWEJAN Kzn, R.J. Gecalligrafeerde brief aan de verzamelaar R.M. Nijhoff te Wijk bij Duurstede. Gevouwen blad geschept papier met watermerk ‘Gelria’ en wapen van Gelderland, beschreven op p. 1 en 3 in rijkelijk krullende kalligrafie, gedateerd ‘Zaandam, 6/3 A.D. 1953’. 21 regels. Gesigneerd ‘R.J. Ouwejan Kzn.’ met adres te Zaandam.
€ 25
* Ouwejan beschrijft in details zijn belangstelling en wat hij gebruikt bij zijn ‘fantasiën in calligrafie’.
Reinoud Michel Nijhoff (1896-1975) werd op jeugdige leeftijd stokdoof, en besloot een verzameling van handschriften en kunstwerken aan te leggen. Daarin slaagde hij nogal goed. In 1959 werd hij geïnterviewd door Bibeb voor Vrij Nederland.

9. COUPERUS, Louis Extaze. Amsterdam, Veen, [1920]. Karton. 192 p. 4e druk, 2e oplage (op dikker papier, met blauwe bestempeling). Rug wat verkleurd, maar een prima exemplaar.
Verkocht
* De versie met blauw kader van spoeltjes en golfjes. V 135,12. Matla 5j. Zie afbeelding bij het volgende nummer. Voor de liefhebber van de hogere vierdedrukkenkunde!

10. COUPERUS, Louis Noodlot. Amsterdam, L.J. Veen, [1918]. Karton. 192 p. 5e druk. Deukje bovenin de voorkant, verder mooi. Met plakkertje voorin ‘Door de tijdsomstandigheden is de prijs van dit deeltje met 20 cts. verhoogd’.
Verkocht
* VV 128,11. Matla 4j.

11. (COUPERUS). GOGH-KAULBACH, Anna van Otto van Lansveldt. Amsterdam, L.J. Veen, [1924]. Geel linnen (het ontwerp van Theo Neuhuys voor De Kleine Zielen). 196 p. 2e druk. Van buiten keurig, binnenin roestig.
Verkocht
* Deze ‘Haagse’ roman van Anna van Gogh-Kaulbach (1869-1960) verscheen in 1895 voor het eerst onder het pseudoniem Wilhelmina Reijnbach. Van Vliet 352, Matla zie p. 61.

12. DERMOÛT, Maria The Ten Thousand Things. Translated by Hans Koningsberger. London, Secker & Warburg, 1958. Linnen met stofomslag. (2), 250 p. 1e druk. Rug grauw. Omslag aan de rand roestvlekkig en met wat slijtage.
Verkocht
* Eerste Engelse editie. ‘A novel of the Moluccas’ zegt het omslag. Achterop een foto van Dermoût.

13. [HAASSE, Hella S.] Oeroeg. [Amsterdam], VBBB, 1948. Ingenaaid (omslagtekening Eppo Doeve). 80 p. 1e druk. Vrijwel gaaf!
Verkocht
* Ongewoon fraai exemplaar van dit meestal rond de rug beschadigde boek, gesigneerd door de schrijfster op de titelpagina.

14. HATCHER, Michael The Nanking Cargo Chinese Export Porcelain and Gold. European Glass and Stoneware. Recovered by Captain Michael Hatcher from a European merchant ship wrecked in the South China Seas. Amsterdam, Christie’s, 1986. 26 x 20 cm. Karton met fotografie. 278 p. Rijk geïllustreerd. Met 2 inliggende bijlagen ‘Additional lots’ (4 p. en 16 p.) en losse opbrengstenlijst. 1e druk. Inscriptie op schutblad. Zeer gaaf.
€ 125
* Met een handgeschreven opdracht van Michael Hatcher op p. 9, gedateerd 23 april 1986! De lading van het VOC-schip de Geldermalsen werd geborgen door kapitein Michael Hatcher (geb. 1940) en in april-mei 1986 geveild bij Christie’s. De opbrengst was ruim 37 miljoen gulden, met dank aan het CBS is dat omgerekend 39 miljoen euro.

15. JOYCE, James Ulysses. Vertaling John Vandenbergh. (Correctie-exemplaar ten behoeve van de tweede druk). Amsterdam, De Bezige Bij, 1969. Linnen. 880 p. 1e druk.
Verkocht
* Dit exemplaar werd door de vertaler en een redacteur van de uitgeverij onder handen genomen ten behoeve van de tweede druk, en bevat meer dan 120, deels inhoudelijke correcties. Er zijn correcties en zetaanwijzingen in rood en zwart door een redacteur, maar het merendeel van de correcties is, geschreven met blauwe balpen, afkomstig van de vertaler, John Vandenbergh. Twee voorbeelden: ‘De koning zit waar hij niet gestoord mag worden’ werd ‘De koning zit op het gemak’. En ‘De fanfare van de Boter- en Kaashandelaren’ werd ‘Weten waar Abraham de mosterd haalt’. En zo zijn er véél meer van dergelijke voorbeelden.
Bijgevoegd:
– Doorslag van een getypte brief van Mr. G.J.H. de Leeuw (een advocaat en voormalig gemeenteraadslid te Haarlem) met tientallen commentaren op de eerste tien pagina’s van Vandenberghs vertaling. Gedateerd 30 maart 1971. Drie bladen.
– Kladblaadje met drie commentaren op de vertaling in rode balpen, in hetzelfde handschrift als in het boek, hoogstwaarschijnlijk van een redacteur van de Bij.
– Kladblaadje met door Vandenbergh geschreven tekst, in het Engels, beginnend met de regel “the man so unobtrusively sitting at his desk”.

16. JOYCE, James Ulysses. With a Foreword by Morris L. Ernst and the Decision of the United States District Rendered by Judge John M. Woolsey. New York, The Modern Library, cop. 1942. Linnen. xviii, 768 p. Herdruk. Mooi exlibris van G. de Jong.
Verkocht
* Degelijke uitgave met interessant voorwerk.

17. KAMP NUIS Handgeschreven brief van een geïnterneerde in Kamp Nuis bij Marum, gedateerd 5 januari 1947. Gericht aan ‘Lieve ouders en zus’. Op voorgedrukt briefpapier van het Directoraat Generaal voor Bijzondere Rechtspleging. 27 x 18 cm. Geschreven met potlood. 35 regels. Met toevoegingen in pen en stempels. Vlekkig en verfomfaaid, maar zonder scheuren.
€ 75
* Brief van een twintigjarige geïnterneerde voormalige NSB-er of SS-er aan zijn ouders. ‘Mijn eerste indrukken van dit kamp zijn heel goed.’ De man is tevreden, want hij kon al snel aan het werk bij een garage in Tolbert. Er is een commandant met wie je beter te doen kunt hebben dan met die van Leeuwarden: ‘die straalde gewoon het sardistische en hatelijke de ogen uit vooral als hij één van de SS tegenover zich zag’ (sic). Verder is het gezellig, er is een kantine met radio, een orgel en een accordeon. Hij doet groeten aan allerlei vrienden.
Met stempels en in inkt geschreven opmerking van een censor: ‘Een dergelijke opmerking [over de Leeuwarder commandant] is te beschouwen als kwajongenstaal. Brief kan niet worden verzonden. Censuur.’ ‘Verzending geweigerd’. De brief is dan ook geheel compleet inclusief het strookje dat voor de ‘antwoord envelloppe’ (sic) had moeten worden afgeknipt.
De persoon in kwestie zou na zijn interneringstijd goed terechtkomen, trouwen en met succes zijn eigen garagebedrijf leiden.

18. KOENEGRACHT, Frank Zullen we dansen, schat? Gedichten en tekeningen. (Gesigneerd). Leiden, De Botermarkt, 1999. Oblong 20 x 23 cm. Halflinnen met geïllustreerde platten. 24 p. Facsimile met veel illustraties. Gedrukt in 350 exemplaren. Fraai.
€ 30
* Dit is een van 75 genummerde en door de dichter-kunstenaar gesigneerde exemplaren. Met een handgeschreven brief van de uitgever. Vrolijk boek!

19. KOMRIJ, Gerrit Hercules. Amsterdam, De Bezige Bij, 2004. Karton met stofomslag. 144 p. 1e druk. Als nieuw.
Verkocht
* Op de titelpagina gesigneerd met datering 30 maart 2004. Met de catalogus en de uitnodiging van de Komrij-tentoonstelling En daarvan wilde hij leven! waarvan de opening op 30 maart 2004 verricht werd.

20. (MARSMAN, H.). WOESTIJNE, Karel van de Verzen van Karel van de Woestijne: Het vader-huis; de boom-gaard der vogelen en der vruchten; vroegere gedichten. Tweede vermeerderde druk. (Met opdracht van Hendrik Marsman aan Arthur Lehning). Bussum, C.A.J. van Dishoeck, 1914. Linnen. XVI, 270 p. 2e druk, vermeerderd met enkele ‘Vroegere Gedichten’. Rug bovenaan, onderaan en aan achterkneep beschadigd.
€ 160
* Uit de bibliotheek van een nog piepjonge Henny Marsman, met op de Franse titel in potlood in zijn jeugdige handschrift: ‘H. Marsman/ ’17’. Op de titelpagina schreef hij een paar jaar later, eveneens in potlood: ‘Voor Dietz,/ Z. Kerstmis/ 1923’.
Dietz was de bijnaam van Arthur Lehning, Marsmans beste vriend en ook degene die er eerder in dat jaar (1923) voor gezorgd had dat Marsmans debuut, de iconische bundel Verzen, in Berlijn gedrukt was.

21. MEIJERE, Victor De Verzen. Antwerpen, De Nederlandsche Boekhandel, 1894. Ingenaaid. 62 p. Gedrukt op zwaar handgeschept papier door J.E. BUSCHMANN. Omslag en vignetten Victor Hageman. Debuut. 1e druk. Omslag wat verbruind en met enkele kreukjes, maar verder is dit tere boek gaaf.
Verkocht
* Bijna abstracte versieringen van Hageman (1868-1938) op en in deze vroege Jugendstil-uitgave.

22. MORISON, Stanley First Principles of Typography. New Edition. Introduction by Huib van Krimpen. Preface by David McKitterick. Leiden, Academic Press, 1996. 21 x 13 cm. Ingenaaid. (16), 56 p. Verbeterde uitgave. Kleine vlekjes op het omslag.
€ 15
* Exemplaar uit de bibliotheek van Huib van Krimpen.

23. POINTL, Frans Sterven in de zon. Verhalen & brieven. Voorwoord David de Poel. Foto’s Niels Schumm. Utrecht, Stichting De Roos, 2016. Karton. 64 p. Gezet uit de Dolly Pro en de Neutraface en gedrukt in 175 genummerde exemplaren. Boekverzorging Tessa van der Waals. 1e druk. Als nieuw.
€ 45
* Zeven verhalen en twee brieven van de in 2015 overleden Pointl, fraai gedrukt door Rob Stolk en met prachtige foto’s van alledaagse dingen als contrapunt. Het tragikomische titelverhaal gaat over een aftakelende bejaarde man in een rusthuis, die zijn dagen slijt in eenzaamheid: ‘Op z’n kamer in het rusthuis legde hij weleens z’n oor tegen de luidspreker van de televisie, dan verstond hij het tenminste, maar dan zàg hij weer niks’. De Roos 184.

24. PURDY, James 63: Dream Palace. Selected Stories 1956-1987. Santa Rosa, Black Sparrow Press, 1991. Halflinnen met versierde platten en plastic stofomslag. 356 p.
Verkocht
* Dit is een van de 300 gebonden exemplaren, en daarvan een van de 150 genummerde en gesigneerde. Verzamelde verhalen van Purdy, te beginnen met ‘Color of Darkness’, in een schitterende editie van de Black Sparrow Press. Inliggende bespreking uit de Washington Post in fotokopie

25. PURDY, James On the Rebound. A Story & Nine Poems. Los Angeles, Black Sparrow Press, 1970. 8vo. Halflinnen met plastic stofomslag. 32 p. Gedrukt in rood, oker en zwart in 300 genummerde exemplaren, alle gesigneerd door de auteur. Met de hand gebonden door Earle Gray. 1e druk. Gaaf. Met inliggende overschrijving – kennelijk kostte het boek $140.73 dollar in 1996 inclusief belasting.
Verkocht
* ‘Bang the kettle/ Bang the harp/ Bang the inside of your black heart’.

26. PURDY, James Proud Flesh. Four Short Plays. Northridge, CA, Lord John Press, 1980. 25 x 16 cm. Linnen met stofomslag. (10), 54 p. Gedrukt in 300 genummerde exemplaren op Ragston-papier, alle gesigneerd door de auteur. Omslagtekening en boekversiering van Vance Gerry. 1e druk. Omslag licht verkleurd en met enkele geringe feilen.
Verkocht
* Vier toneelstukken in een mooi bibliofiel boek: ‘Strong’, ‘Clearing in the Forest’, ‘Now’ en ‘What’s it, Zach?’.

27. PURDY, James Twee tekeningen en een originele foto, samen achter glas in een grote lijst. Twee lijntekeningen, beide in rood gesigneerd, flankeren een originele zwartwitfoto van James Purdy. Buitenmaat 47 x 122 cm. Binnenmaat (passe-partout) van de tekeningen ca. 24 x 34 cm, van de foto 22,5 x 20,5 cm.
€ 350
* Deze lijst is afkomstig uit de nalatenschap van Johan Polak. Het is niet eenvoudig om een adequate foto van deze lijst te maken: het glas is niet ontspiegeld. Maar ook is het niet te controleren of de tekeningen origineel zijn: het zwart van de lijn is zo egaal, dat we aan drukwerk denken. Maar om dat zeker te weten zouden we de lijst kapot moeten maken.
NB. De lijst kan alleen worden afgehaald en in bepaalde gevallen ook gebracht.

R E M B R A N D T I A N A

28. (REMBRANDT). BLOCH, Vitale Rembrandt Today. Two Lectures. Published on the Occasion of his Seventieth Birthday. Amsterdam-New York, Van Gendt-Abner Schram, 1970. 27 x 20 cm. Origineel halfperkament met foedraal. 88 p. Geïllustreerd. 1e druk. Net exemplaar.
€ 40
* Gedrukt in 500 exemplaren, waarvan 150 bestemd voor de vrienden van Vitale Bloch (1900-1975). Luxe-editie, uitgegeven zonder stofomslag maar met halfperkamenten band en foedraal. Bijgevoegd: een gewoon exemplaar in linnen met stofomslag.

29. (REMBRANDT). CHRISTIE’S Vier oude veilingcatalogi.
1. Catalogus van de schilderijencollectie van Jean Louis Miéville. Moderne Engelse, Franse en continentale werken plus oude Hollandse meesters. 29 april 1899.
2. Catalogus van de collectie Oude Meesters van Sir William Neville Abdy, Bart. Italiaanse School. 5 mei 1911.
3. Catalogus van de collectie van H.M.W. Oppenheim, Esq. Voornamelijk Nederlandse en Franse Oude Meesters. 13 juni 1913.
4. Catalogus van Sir Joseph B. Robinson, Bart., (Zuid-Afrika). Oude Meesters. 6 juli 1923. London, Christie, Manson & Woods Auctions, 1899-1923. 4 x karton. 16-60 p. Niet afgesneden. Met zwartwit-afbeeldingen. 1e drukken. Het oudste boek is op de rug wat versleten en heeft een stempel van P. & D. Colnaghi; verder alles in goede conditie.
€ 85
* Schilderijen van Botticelli, Carpaccio, Fra Angelico, Ghirlandaio, Giorgione, Canaletto, Rembrandt, Cuyp, Hals, Van Mieris, Steen, Teniers, Hobbema, Velazquez, Watts, Reynolds, Gainsborough, Corot en Boucher, om alleen maar enkele afgebeelde schilders te noemen.

30. (REMBRANDT). DEYSSEL, Lodewijk van Rembrandt en het Rembrandt-Feest in 1906. Overgedrukt uit De XXe Eeuw. [Amsterdam, Scheltema & Holkema, 1905]. Ingenaaid. 60 p. [Oplage slechts 80 exemplaren]. 1e druk.
€ 60
* Eén van de auteursexemplaren, bestemd geweest voor Lodewijk van Deyssel, met op het omslag gedrukt ‘Van den schrijver’ en ‘overgedrukt uit de XXe Eeuw’.

31. (REMBRANDT). ETTINGER, B.C. van Fietsende Rembrandt’s 4e dubbel jubileum: loopbaan 35 – leeftijd 60 jaar. Chronologisch overzicht. (& vier andere titels, elk 16 pagina’s dik). Den Haag, eigen beheer, 1976. Ingenaaid. Het omslag heeft met de hand een vrolijker kleurtje gekregen. 1e druk.
– “Rembrandt op de fiets” vereeuwigt zevenhonderd jarig Amsterdam. Stadsgezichten in vier jaargetijden door Borgert Carolus van Ettinger. (1975)
– Rembrandt op de fiets doorkruist Leiden met zijn penseel. Stadsgezichten in vier jaargetijden. (1974)
– Dubbelportret van Hagenaar en het schoonste dorp. Stadsgezichten in vier jaargetijden. (1971).
– “Rembrandt op de fiets” vereeuwigt verdwijnende historie. (ca 1969).
€ 40
* Met handgeschreven opdracht (en nog wat opmerkingen) van de schrijver/ schilder aan de uitgever J.H.C. Voorhoeve, gedateerd 3 Sept. 1976 ‘T.g.v. 100 jaar uitgeverij’.
B.C. van Ettinger (1916-1995) was een amateurschilder die de grote steden doorkruiste met een bakfiets die hij als schildersezel gebruikte, zijn hondje en een aanstekelijk goed humeur. Deze zelfgemaakte boekjes bevatten veel reproducties van zijn stadsgezichten in zwartwit met stukjes proza, gelardeerd met krantenartikelen.

32. (REMBRANDT). VALENTINER, Wilhelm R. Rembrandt kalenderboek voor 1906. Met een inleidend woord van C. Hofstede de Groot. Amsterdam, Meulenhoff, 1906. 30 x 21 cm. Ingenaaid. 48 p. Boekversiering van J.G. Veldheer. Tekst van Valentiner gezet uit de letter van Grasset met ingeplakte illustraties van werken van Rembrandt. Met kalender van 12 bladen met tekeningen van diverse plaatsen in Leiden en Amsterdam waar Rembrandt woonde, alle in botanische art-nouveaukaders. 1e druk. Lichte slijtage en wat vlekkig.
€ 30
* Mooie Jugendstilkalender. Braches Bouwstoffen 2236.

33. (REMBRANDT). VALERY, Paul Le retour de Hollande. Descartes & Rembrandt. (1/25 luxe op Japans papier). Maastricht, A.A.M. Stols, 1926. Ingenaaid. In recent papieren foedraal. 32 p. Met portret van de auteur in houtsnede door J. Franken Pzn. Gezet uit de Lutetia en gedrukt door Joh. Enschedé en Zonen in 400 genummerde exemplaren. Omslag niet helemaal fris, plakrandje achterin, enkele notities in potlood van een verzamelaar.
Verkocht
* Typografisch buitengewoon fraaie uitgave, die op 5 verschillende soorten papier werd uitgegeven. Dit is een van 25 exemplaren op Keizerlijk Japans met driedubbele suite: het portret van de auteur afgedrukt op Van Gelder à la cuve véritablement antique, au filigrane ‘Zotskap’, een op Hollands papier en een op Japans – dat laatste is in tweevoud aanwezig. Deze portretten zijn in een vrij recent gemaakt papieren beschermhoesje gestoken. Van Dijk 100.

34. (REMBRANDT). VRIES, Theun de Rembrandt. (Met opdracht). Arnhem, Van Loghum Slaterus, 1949. Linnen. 332 p. 7e druk.
€ 35
* Exemplaar met kameraadschappelijke, gesigneerde opdracht van de auteur op het schutblad: ‘Vriendschapsmaand België/USSR/ Antwerpen 18/2/1951/ Theun de Vries’. Opdracht uit de tijd dat De Vries nog onvoorwaardelijk in de Sovjet Unie geloofde: twee jaar later zou hij nog een loflied op Stalin schrijven. Daarboven is een boekhandelsmerkje geplakt.

35. (REMBRANDT). WOLKERS, Jan (Openingspassage van ‘Rembrandt is Rembrandt’). Handschrift in inkt. 33,9 x 21,5 cm. Alleen recto. 22 regels tekst.
€ 250
* Vroegste aanzet die in veel opzichten verschilt van de uiteindelijke tekst. ‘Rembrandt is Rembrandt’ is de tekst van een lezing die Wolkers gehouden heeft tijdens het Rembrandtsymposium in de Stadsschouwburg in Amsterdam op 28 januari 1992 en werd gepubliceerd in NRC Handelsblad van 24 januari van datzelfde jaar. Later werd de tekst opgenomen in Rembrandt in Rommeldam (1994).
Het overgrote deel van de handschriften en typoscripten van Jan Wolkers bevindt zich in de Universiteitsbibliotheek van Leiden. Dit mooie en enthousiaste handschrift (en nr. 42 hieronder) is een van de zeer weinige die nog te koop zijn; zie voor de overige onze catalogus-Jan Wolkers, die verscheen ter gelegenheid van zijn honderdste geboortedag.

36. (REMBRANDT). WOLKERS, Jan De spiegel van Rembrandt. Zwolle-Rotterdam, Waanders-De Kunsthal, 1999. 24 x 23 cm. Karton. (32) p. 1e druk. Hakje achter in de rug.
€ 25
* Breeduit gesigneerd over de titelpagina. Met een inscriptie van de toenmalige eigenaar uit 2000. Inspirerende inzichten en vergezichten.

37. (REMBRANDT). WOLKERS, Jan Vijf schetsen voor het Rembrandtmonument. Potloodtekening op tekenpapier. 24,0 x 31,9 cm. Eén blad. Alleen recto. Horizontale vouw aan onderzijde.
€ 300
* Vijf schetsmatige ontwerpen voor het Rembrandtmonument dat Wolkers in opdracht van de gemeente Leiden had ontworpen en dat op 26 oktober 2005, zijn tachtigste verjaardag, werd onthuld op het Leidse Stationsplein: ‘Wolkers had voor Leiden een monument voor Rembrandt ontworpen, dat naar boven breed uitliep als een fakkel, en waarin twee compartimenten glas zaten: groen voor de Rijn die door de stad stroomt, en een mengeling van kleuren voor het bonte palet van de zeventiende-eeuwse kunstenaar’ (Onno Blom, Het litteken van de dood. De biografie van Jan Wolkers (Amsterdam 2017), p. 935).
Op deze schetsen staat de vorm van het monument al vast, maar op de compartimenten wordt vijfmaal gevarieerd.

38. (REMBRANDT). WOLKERS, Jan (Vijf teksten uit De spiegel van Rembrandt). Typoscript. 5 bladen. Linksboven in potlood genummerd van 2 tot en met 6. Met enkele tientallen aanvullingen en correcties in potlood en inkt. . Getypt op de achterkanten van diverse fotokopieën.
€ 750
* Vroege (de vroegste?) versies van de tweede tot en met zesde tekst uit De spiegel van Rembrandt (1999).

39. REVE, Gerard De Grote Taart. (Met een Verantwoording door de auteur. Met een Aantekening door Gert Jan Hemmink). Amstelveen, AMO, 1991. 35,3 x 23,3 cm. Verguld halfperkament in papieren foedraal (Binderij Phoenix). (2), 30 p. Met de hand gezet uit de Baskerville en gedrukt door Hein Elferink in blauw en zwart in een oplage van 75 door de auteur genummerde en gesigneerde exemplaren. 1e druk. Klein scheurtje in het papieren wegwerpfoedraal.
€ 500
* Fantastisch mooie en indrukwekkende, luxe bibliofiele uitgave. Eén van de 51 Romeins genummerde, op Zerkall Bütten gedrukte luxe-exemplaren, gebonden in halfperkament en voorzien van een pagina origineel handschrift. Voor de derde Reve-uitgave bij Amo kreeg uitgever Gert Jan Hemmink een tekst van Reve die in 1970 in Tirade was verschenen: ‘wel een hele mooie: over de ontoereikendheid van de menselijke liefde. En met 51 pagina’s handschrift uit een werk- en uit een definitief manuscript. Dat betekende een luxe editie van 51 exemplaren, naast een volkseditie van 24 exemplaren’. Dit is nummer XXXVIII van de oplage, met een zevenregelige door Gerard Reve geschreven tekst uit dit verhaal als toegevoegd handschrift – gedateerd ’15 Juni 1670′ (sic). Zelf Reve Verzamelen 67. AMO 104.

40. ROOSKENS, Anton galerie le canard exposeert werk van anton rooskens van 23 februari tot 15 maart 1952. opening door jan g. elburg. [Amsterdam], Galerie Le Canard, 1952. 37 x 24 cm. Blad papier verstuurd als poststuk, tweemaal gevouwen. Met grote prent in geel en zwart boven de gedrukte tekst. Achterop is een naam en adres geschreven en een poststempel aangebracht (op 22 februari), maar de voorstelling heeft er niet onder geleden. Wel met duidelijke horizontale vouw, klein gaatje buiten – en afgescheurd stukje in de prent.
Verkocht
* Anton Rooskens (1906-1976) was slechts kort lid van Cobra, maar de grootformatige uitnodiging vertoont duidelijk de invloed van deze groep.

41. (ROYEN, J.F. van). SLUITER, Willy Doet uw keus uit de alfabetische lijst der Onafhankelijke Candidaten. 1922. Grote verkiezingsposter (111 x 80 cm). Lithografie in zwart op wit papier. Met getekende portretten van Catharina van Tussenbroek, prof. R.H. Saltet, Jhr. Mr. E.A. van Beresteyn, Mr. J.F. van Royen, Dr. J. van Leeuwen, Dr. E. Bonebakker, Dr. Jan Kalf, Dr. H.G. van Wijngaarden en J.G. Moojen. Van de bekende uitgever Lion Simons tekende Willy Sluiter geen portret, maar een opengeslagen boek met de tekst ‘Wereldbibliotheek/ Elk ’t Beste’. Met rijmpje: Hier stemt men niét op nummer of op lijst / Zooals ’t partijbestuur U wijst / Maar kiest men vrouw of man / Die ’t Volksbelang het best verzorgen kan. Enkele randkreukjes en reparaties, maar als geheel in goede staat.
€ 325
* De Algemeen-Secretaris der Posterijen en Telegrafie en bevorderaar van de schone grafische vormgeving Jean François van Royen (die vrijwel iedere abonnee van onze nieuwsbrief wel zal kennen) was in 1922 bereid de politiek in te gaan als lid van een nieuwe ‘partij’, de Lijst der Onafhankelijke Candidaten. Hij was een van degenen die was voorgedragen door een Comité van Kunstenaars, waar ook Jan Kalf, de directeur van het Rijksbureau voor de Monumentenzorg bij behoorde.
Catharina van Tussenbroek was de eerste Nederlandse vrouwelijke gynaecoloog, Saltet was hoogleraar gezondheidskunde en aangetrouwde oom van Van Royen, Van Beresteyn had als oud-burgemeester en Kamerlid een van de weinigen politieke ervaring. Ook was hij oprichter van het Centraal Bureau voor Genealogie. H.G. van Wijngaarden was predikant van de Vrije Gemeente te Amsterdam. J.G. Moojen overleed jong in 1923 als assistent-resident van Bontham (nu Bantaeng) op Zuid-Sulawesi. J. van Leeuwen was wethouder Onderwijs in Utrecht. Ernst Bonebakker was organisator van het onderwijs en de volksontwikkeling van Philips. Dit is een opsomming van de betrokkenenen.
Bij de Tweede-Kamerverkiezingen van juli 1922 behaalden de Onafhankelijken echter niet meer dan 0,54% van het aantal stemmen, veel te weinig voor een van de 75 Kamerzetels. Deze grote affiche is een schier onvindbaar document! Sommige van de portretten zijn wel beken, want apart gepubliceerd, maar van deze verkiezingsprent kon ik geen exemplaar in de archieven vinden.

42. SINTERKLAAS Handboek voor Sinterklazen. Zonder plaats, Vedes, [1984]. 21 x 15 cm. Garenloos. 36 p. incl. omslag. Geïllustreerd. Met speciaal katern ‘Het geheime hoofdstuk. Mag alléén door ouders geopend worden.’ Het is nog niet geopend. Zeer gaaf.
Verkocht
* Uitgeven door de Benelux-afdeling van de Vereinigung Deutscher Spielwarenhändler (Vedes), opgericht in 1904, die nog altijd bestaat. Niet echt een reclameboekje, maar om de Sinterklaas-creativiteit op gang te helpen. Aardig en origineel! Jaartal gevonden via Delpher. Niet in Worldcat.

43. (UPDIKE, D.B.). WEIMERSKIRCH, Philip, & Kimball HIGGS The Great Tradition of Typography: Books from the Updike Collection of Books on Printing at the Providence Public Library. New York, The Grolier Club, 1994. 18 x 12 cm. Geniet. 16 p. incl. omslag. Inleiding van Weimerskirch en Higg, gevolgd door een bibliografie. Gezet uit de Adobe Garamond en gedrukt in oranje en zwart in 1100 exemplaren. Met inliggend visitekaartje van Philip Weimerskirch en een kopie van diens toespraak bij de opening van de tentoonstelling.
Verkocht
* Fraaie typografie door Jerry Kelly. Bloedmooi boekje uit de collectie van Huib van Krimpen.

44. VEEN, Adriaan van der Originele foto gemaakt door Emiel van Moerkerken. Zwartwitfoto. 16,8 x 21,2 cm. Aan de achterkant rode copyrightstempels van E. van Moerkerken. Vermoedelijk uit de jaren 40. Rechterbovenhoek iets gedeukt. Aan de achterkant aanwijzingen voor publicatie in een tijdschrift.
€ 100
* Een charmante jongeman, veelbelovend in de letteren. Bijgevoegd: een tweede zwartwitfoto van Van der Veen door Van Moerkerken, bij dezelfde gelegenheid gemaakt. Deze foto heeft een beschadiging rechts in beeld (naast het gezicht) en is aan de achterkant beplakt met geel papier van een album.

45. (VOSKUIL, J.J.). HARMS, Ingrid Het Bureau slaat terug. De personages van Voskuil over hun karikatuur. Het Bureau 2a. Zoetermeer, Uitgeverij Vogelvrij, 2000. Linnen (Handboekbinderij Verschoor) met geprint stofomslag en dito buikband. 58 p. Gedrukt in een oplage van slechts 11 genummerde en op naam gedrukte exemplaren. 1e druk.
Verkocht
* Dit is nummer 2 van de minieme oplage, gesigneerd door Jan Pisa van Ostarback en Georgine Pisa-de Roos. De buikband is op naam voor de gelukkige ontvanger gedrukt, ook is er een zin in het colofon aan hem gewijd, speciaal in dit exemplaar.

%%%%%%%%%%%%%@@@@@@@@@@@@@@@%%%%%%%%%%%%%%%%

Al onze plaatjes kunt u vergroten door erop te klikken. Bestellingen gaarne per email.

Volgende week! rond de Sinterklaastijd! staan wij op de gezellige Antiquarenbeurs in Mechelen! Komt u ook? Op de website vindt u alle informatie, ook hoe u een gratis kaartje kunt bemachtigen. Vrijdag 5 tot en met zaterdag 7 december!

En… vergeet niet een blik te werpen op onze Van der Heijden-veiling bij Catawiki – die afloopt op zondagavond, 30 november 2025. Met Het onmogelijke boek en de begeerlijke Kastanje!